Có lẽ không phải ngẫu nhiên mà 4 nhà vô địch gần đây nhất ở World Cup đều sở hữu cặp hậu vệ cánh đang chơi với phong độ cao nhất (Jorginho và Branco của Brazil năm 1994, Lilian Thuram và Bixente Lizarazu của Pháp 1998, Cafu và Roberto Carlos của Brazil 2002, Gianluca Zambrotta và Fabio Grosso của Italia 2006). Tuy nhiên, điều đó không hề đảm bảo rằng đội có cặp hậu vệ cánh hay nhất sẽ lại thành công ở Nam Phi.
| Maicon: Hậu vệ cánh xuất sắc hiếm hoi của World Cup |
Tại Nam Phi tính tới thời điểm này, các hậu vệ cánh cần được lưu ý có lẽ là Philipp Lahm, người đã chơi rất hay trong trận Đức thắng Australia 4-0, hay Cha Du Ri của Hàn Quốc, trong chiến thắng 2-0 trước Hy Lạp và tất nhiên là Maicon, người đã ghi bàn mở tỷ số kỳ lạ cho Brazil trong trận gặp CHDCND Triều Tiên. Ngoài ra, Chris Lochhead đã chơi như một hậu vệ cánh dâng cao và là nơi khởi phát hầu như mọi đợt tấn công của New Zealand trong trận hòa 1-1 với Slovakia. Với tuyển Anh, dựa vào việc Glen Johnson và Ashley Cole là những điểm sáng hiếm hoi trong trận hòa Mỹ 1-1, các CĐV áo trắng tin vào lý thuyết hậu vệ cánh có thể hy vọng.
Hệ quả của sơ đồ 4-2-3-1?
Nói chung, có thể tìm thấy nhiều mối liên hệ giữa phong độ của các hậu vệ cánh và sự thành công của nhiều đội bóng trước đây. Trong quá khứ, với việc hầu hết các đội bóng chơi với đội hình 4-4-2 hoặc 3-5-2, các hậu vệ cánh thường là những cầu thủ có nhiều khoảng trống và khả năng tạo ra đột biến nhất trên sân. Họ cũng có cơ hội di chuyển vào những khu vực không ngờ tới và dâng cao một cách bất ngờ nhất.
Tuy nhiên, ở World Cup 2010, các đội bóng không còn chơi 4-4-2 kiểu cổ điển nữa. Các hệ thống 4-2-3-1 và 4-3-3 đang là mốt thời thượng. Những hậu vệ cánh do đó, không còn nhiều khoảng trống, vốn giờ dành cho các tiền vệ cánh. Điều đó khiến các hậu vệ cánh có khuynh hướng tấn công có nhiều việc phải làm hơn. Những người lão luyện và nhiều sức mạnh vẫn có thể thành công, dù họ phải chú trọng hơn cho phòng ngự, như Roberto Carlos khống chế David Beckham ở chiến thắng 3-1 của Real Madrid trước M.U tại Bernabeu năm 2003.
Tuy nhiên, sử dụng các hậu vệ cánh tấn công giờ đã trở nên là một sự mạo hiểm quá lớn: Theo Walcott không chỉ ghi một hat-trick ở Zagreb năm 2008, anh còn hủy hoại hoàn toàn Croatia khi buộc Danijel Pranjic, một hậu vệ cánh có xu hướng tấn công và thường chơi ở giữa sân, phải lui về phòng ngự. Lẽ đó, ngay cả những hậu vệ cánh ưa thích dâng cao nhất giờ đây cũng không dám mạo hiểm, như Ashley Cole đã kèm Ronaldo ở EURO 2004. Dần dần, các hậu vệ cánh có khuynh hướng tấn công phải điều chỉnh lối chơi thích nghi với các thay đổi chiến thuật. Argentina và Hà Lan ở giải lần này đã sử dụng những hậu vệ cánh hầu như chỉ chơi phòng ngự và dồn hết nhiệm vụ tấn công lên phía trên.
Hệ quả là Argentina đã chơi với sự phân công rất rõ ràng: 4 hậu vệ và Javier Mascherano chỉ lo phòng ngự. Phía trên là 4 cầu thủ chuyên trách tấn công Angel di Maria, Carlos Tevez, Lionel Messi và Gonzalo Higuain, trong khi Juan Sebastián Veron (trận gặp Nigeria) hay Maxi Rodriguez (trận gặp Hàn Quốc) đóng vai trò cầu nối. Hà Lan cũng như thế, với bộ tứ vệ cộng thêm Nigel De Jong. Còn gạch nối là Mark van Bommel. Nhiệm vụ tấn công giao hẳn cho Kuyt và van der Vaart dọc hai cánh, Sneijder ở trung tâm và van Persie trong vai trò đá cắm.
Maicon: Hậu vệ phải đầu tiên ghi bàn cho Brazil từ 1986 Với bàn thắng siêu việt (hay may mắn?) vào lưới Triều Tiên ở trận ra quân, Maicon đã trở thành hậu vệ phải đầu tiên ghi bàn cho ĐT Brazil ở World Cup kể từ năm 1986, khi Josimar ghi bàn trong trận thắng Ba Lan 4-0, và trước đó là trong trận thắng Bắc Ireland 3-0. Từ sau đó, dù Brazil tiếp tục sản sinh ra nhiều hậu vệ phải lừng danh như Jorginho rồi Cafu, song không ai trong số họ lập công ở World Cup. Ở trận khai mạc năm France'98, Cafu là người có cú sút bật người hậu vệ Tom Boyd của Scotland ấn định chiến thắng 2-1 cho Brazil, nên FIFA đã tính đó là bàn phản lưới của Boyd. Inter sẵn sàn bán Maicon cho Real Madrid Đó là lời khẳng định của cựu hậu vệ Valencia Amedeo Carboni, người mới được chỉ định làm trợ lý cho HLV Rafa Benitez ở Inter. Phát biểu trên kênh Channel 9, Carboni nói: "Maicon là một cầu thủ giỏi, xếp trên Alves ở ĐT Brazil. Nhưng cậu ấy đã 30 tuổi rồi nên chúng tôi sẵn sàng bán cậu ấy". Benitez cũng đã đề nghị Chủ tịch Inter Massimo Moratti đưa học trò cũ của ông ở Liverpool là Glenn Johnson vào danh sách chuyển nhượng để thay thế Maicon. Như vậy, thương vụ Maicon chuyển từ Inter sang Real Madrid nhiều khả năng sẽ trở thành hiện thực. Khúc mắc chính sẽ là ở vấn đề giá cả. Theo báo chí châu Âu thì hai đội có thể gặp nhau ở mức giá từ 30 đến 35 triệu euro. |
(Theo Thể Thao Văn Hoá)