Viễn cảnh không ngờ
Lần đầu tiên trong lịch sử, ĐT Brazil để thua một trận vòng loại World Cup trên sân nhà. Cay đắng hơn, thất bại đó lại đến trước kỳ phùng địch thủ Argentina. Chỉ trong vòng hai tháng, Brazil đã để thua liền ba trận và xếp thứ…6 tại vòng loại World Cup khu vực Nam Mỹ, dưới cả một đội hạng trung như Ecuador.
Với những người không thường xuyên theo dõi bóng đá Nam Mỹ, việc Brazil sa sút thảm hại như vậy là điều tương đối bất ngờ. Nhưng thực chất, những gì mà ĐT Brazil thể hiện thời gian qua là hệ quả cho chuỗi vấn đề mang tính hệ thống mà bóng đá Brazil phải đối mặt.
Vấn đề đầu tiên và rõ ràng nhất là chất lượng nhân sự. Từ chỗ là “công xưởng” của bóng đá thế giới, Brazil bỗng khan hiếm nhân tài một cách lạ thường. Nói vậy không có nghĩa là Brazil không còn cầu thủ giỏi, nhưng chất lượng con người mà đội bóng này đang sở hữu đã đi xuống với chính mình trong quá khứ.
CĐV Brazil đang nhớ Dani Alves hơn bao giờ hết |
Vị trí hậu vệ cánh từng là niềm tự hào của bóng đá xứ Samba, với những cái tên như Marcelo, Cafu, Maicon, Dani Alves, giờ chỉ còn là cuộc cạnh tranh của bởi những cầu thủ ở mức khá. Trước Argentina, nhà vô địch thế giới, Brazil ra sân với đôi cánh Emerson Royal và Carlos Augusto. Một người chỉ ra sân trung bình 41 phút sau 10 trận tại Tottenham từ đầu mùa, người còn lại cũng đang phải chật vật tìm suất đá chính trong màu áo Inter Milan.
Ở hàng tiền đạo, suốt 10 năm qua, Brazil vẫn đang đỏ mắt kiếm tìm một tiền đạo cắm đủ đẳng cấp. Thực chất, Selecao đang đối diện nghịch lý nơi hàng công. Họ không thiếu tiền đạo cánh, những Martinelli, Vinicius, Raphinha hay Rodrygo dều có năng lực, nhưng vấn đề là cả bốn cái tên kể trên thi đấu ở vị trí cũng như phong cách gần như tương đồng.
Trận thua của Brazil trước Croatia ở tứ kết World Cup 2022 nối dài chuỗi trận đáng quên của đội bóng này trước những đại diện châu Âu ở vòng knock-out các kỳ World Cup. Vị thế của Selecao ở khu vực Nam Mỹ cũng dần lung lay khi ở bốn lần gần nhất chạm trán Argentina, Brazil hòa 1 và thua tới 3.
Brazil gần đây thi đấu không tốt trước những đội bóng mạnh |
Ngay cả trước Uruguay, đối thủ mà Brazil chưa từng nhận thất bại trong 22 năm, cũng đã đánh bại Brazil ở trận đấu ngày 17/10 vừa qua. Đó là minh chứng không thể rõ ràng hơn cho chu kỳ đi xuống cả về mặt phong độ lẫn con người của Selecao.
Vấn đề từ đâu?
Không thể phủ nhận Brazil đang có chuỗi trận hết sức khó khăn nhưng khi lật lại vấn đề, có thể thông cảm cho HLV Fernando Diniz khi ông chưa có trong tay đội hình mạnh nhất. Trong vòng hai tháng, lần lượt từng cầu thủ trụ cột của ông đều dính chấn thương.
Mọi chuyện bắt đầu từ Eder Militao. Ngay khi mùa giải năm nay bắt đầu, hậu vệ sinh năm 1998 chấn thương nặng và ngồi ngoài tới năm sau. Tấm khiên che chắn cho hàng thủ Brazil là Casemiro cũng dính chấn thương và không thể thi đấu tới cuối năm.
Eder Militao là một trong những ca chấn thương khiến Brazil khốn đốn |
Với một đội bóng chơi tấn công tổng lực như Brazil, vai trò của một tiền vệ phòng ngự như Casemiro là vô cùng quan trọng. Thiếu đi Casemiro, hàng thủ vốn đã mỏng của Brazil càng phải chịu nhiều áp lực. Trên hàng công, mọi chuyện càng tệ hơn. Neymar dính chấn thương nghiêm trọng ít lâu trước khi Vinicius cũng phải nghỉ thi đấu 10 tuần vì vấn đề ở cơ đùi.
Như vậy, Brazil mất nguyên trục dọc của đội tuyển ở đợt hội quân lần này. Đây là thách thức với mọi HLV, nhất là khi người đang dẫn dắt Brazil là một Fernando Diniz chưa từng dẫn dắt các đội bóng tầm cỡ. Thực chất, ông cũng chỉ đang nắm vai trò tạm quyền ở Brazil, trước khi trả lại ghế nóng ở Selecao vào hè năm sau cho Ancelotti (ít nhất đó là những gì truyền thông đăng tải thời gian qua).
Ngay cả khi Ancelotti dẫn dắt ĐT Brazil, đó cũng là canh bạc với đội bóng này. Thông tin một HLV người Italia (quốc gia vốn tôn thờ lối đá phòng ngự) dẫn dắt ĐT Brazil khiến CĐV nước này không bằng lòng. Rivaldo, huyền thoại Brazil cho rằng việc Selecao bổ nhiệm một HLV nước ngoài là “thiếu tôn trọng” với lịch sử bóng đá Brazil.
ĐT Brazil mông lung ở vị trí HLV trưởng |
Tuy vậy, lựa chọn cho Selecao là không nhiều khi nguồn lực HLV nội của Brazil đang thiếu và yếu. Ngay cả Tite, nếu không nhờ chức vô địch Copa America 2019, có lẽ ông đã không còn tại vị tới ngày Brazil để thua Argentina ở chung kết giải đấu này hai năm sau. Fernando Diniz, người đang tạm dẫn dắt Selecao, mang biệt danh “Guardiola của Brazil” cũng bị cho là quá “ngây thơ” với chiến thuật của mình.
Carlo Ancelotti được đánh giá cao nhờ thuật “đắc nhân tâm”, được cho là phù hợp với tập thể nhiều sao số như Brazil. Nhưng Selecao không phải đất lành cho các HLV ngoại quốc. Lần gần nhất đội bóng này bổ nhiệm một HLV nước ngoài là năm 1965 nhưng ông Filpo Nunez cũng chỉ tại vị hai tháng trước khi rời nhiệm sở.
Có thể thấy, kết quả bất lợi mà ĐT Brazil gặp phải thời gian qua là hệ quả của những vấn đề ở cả mặt con người, hệ thống lẫn sự rối ren nơi thượng tầng của đội bóng này. Có quá nhiều thiếu sót cần Selecao giải quyết và liệu rằng tất cả những khó khăn thời gian qua mới chỉ là khởi đầu?