Trọng tài sai phạm: Phải kỷ luật, nhưng xin hãy bảo vệ

• Trưởng Ban trọng tài: “Anh Chiến sai cả 2 lỗi thổi phạt đền”
• “Trọng tài nhận vài trăm triệu là bình thường”
• Trọng tài Hà Anh Chiến bị treo còi hết lượt đi V-League 2016

Trọng tài Hà Anh Chiến rõ ràng đã mắc sai lầm lớn trong trận Thanh Hóa gặp SLNA. Tuy nhiên, cái cách những người trong cuộc, VFF và giới truyền thông ứng xử trong vụ việc này thật sự đáng suy ngẫm.

Sai lầm và sự suy diễn

Những ngày qua, dư luận liên tục bàn tán về sai lầm của trọng tài Hà Anh Chiến trong trận đấu giữa chủ nhà FLC Thanh Hóa và đội khách Sông Lam Nghệ An (SLNA) ở vòng 9 V-League. Cụ thể, ông vua áo đen vốn khá tai tiếng này đã thổi một quả phạt đền cho Thanh Hóa ở phút 87 trong tình huống phạm lỗi diễn ra ở ngoài vòng cấm. Bàn thắng này là bước ngoặt của trận đấu  và nó cướp đi 3 điểm trong sự phẫn nộ của thầy trò HLV Ngô Quang Trường. Ngay lập tức, ông Chiến (lại) rơi vào tâm bão chỉ trích của rất nhiều phía.

Trọng tài Chiến đã mắc sai lầm nghiêm trọng ở tình huống này, đó là điều được chính các quan chức VFF khẳng định rất rõ ràng. Tuy nhiên, sai lầm cũng có rất nhiều... kiểu. Ông Chiến mắc sai lầm do năng lực yếu kém? Hay ông Chiến “cố tình” mắc sai lầm vì một lí do nhạy cảm nào đó? Tất cả những điều này chưa ai có thể biết được chắc chắn cho đến khi có sự điều tra rõ ràng và kết luận từ cơ quan có thẩm quyền.

Chính vì vậy, tất cả những điều tiếng tiêu cực mà dư luận, người hâm mộ, hay nạn nhân SLNA gán cho ông Chiến lúc này thật sự có cái gì đó khá bất công. Một người mắc sai lầm trong công việc thì phải gánh chịu hậu quả, thế nhưng sẽ là sai lầm nếu gán “tội” cho người đó một cách thiếu căn cứ.

Trên thực tế, nếu xem kỹ lại băng ghi hình, có thể thấy tình huống thổi phạt đó trọng tài Chiến đang chạy ở phía sau và khá xa với pha phạm lỗi nên tầm quan sát bị hạn chế. Ở một vị trí quan sát thuận lợi và gần hơn, trọng tài biên khi ấy lại không đưa ra một sự hỗ trợ nào với ông Chiến và ở vào một thời điểm căng thẳng của trận đấu, ông Chiến đã đưa ra quyết định sai lầm.

Một người chủ đích làm chuyện mờ ám sẽ không chọn thời điểm nhạy cảm và dễ bị nghi ngờ như vậy. Còn nếu là sai lầm, nó có thể đến bất cứ lúc nào. Với nghiệp cầm còi, sai lầm có lẽ đã trở thành điều không thể thiếu trong sự nghiệp của họ, cho dù là trọng tài châu Âu bắt ở Champions League.

Và đã nhắc đến châu Âu, hãy cùng bàn về cách hành xử của họ với chuyện trọng tài mắc sai lầm...

Trọng tài là để bảo vệ

Nền bóng đá ở Châu Âu chắc chắn là có rất nhiều thứ đáng để học hỏi và một trong số đó là cách ứng xử văn minh với sai lầm của trọng tài. Vậy tại sao các cơ quan có thẩm quyền lại luôn phải bảo vệ trọng tài? Đơn giản là bởi đây là những con người luôn phải chịu sức ép quá lớn từ nhiều phía. Những phản ứng tiêu cực đến từ xung quanh sẽ chỉ làm họ càng ngày càng khó khăn hơn trong việc hành nghề. Hãy thử tưởng tượng khi trọng tài đưa ra quyết định bất lợi cho một đội bóng, tất cả cùng lao vào vùi dập người đó thì liệu lần sau vị vua áo đen này có còn (dám) đủ tỉnh táo để ra quyết định nữa hay không?

Ở phương Tây, bên cạnh những biện pháp nghiệp vụ cơ bản như giữ bí mật thông tin cá nhân, nhân thân... Họ còn nghiêm cấm việc quan chức Liên đoàn, BTC giải đấu, lãnh đạo, HLV hay cầu thủ đội bóng có những bình luận về trọng tài. Thậm chí họ sẽ bị phạt nặng nếu lên tiếng bình luận.

Thế nhưng, mọi chuyện dường như diễn ra theo chiều ngược lại ở bóng đá Việt Nam. Hãy cùng điểm lại những phát ngôn về sự việc của trọng tài Hà Anh Chiến khi nó vừa diễn ra, thời điểm mà vẫn chưa có kết luận chính thức cuối cùng:

“Không thể chấp nhận một lỗi sơ đẳng như vậy”, Tổng giám đốc VPF Cao Văn Chóng đã thể hiện quan điểm của mình.

“Cần phải xem lại năng lực cầm còi của trọng tài này. Đó là tình huống ở ngoài vạch 16m50 rõ ràng, ai cũng thấy, nhưng không hiểu sao chúng tôi lại bị thổi phạt 11m. Một quyết định hoàn toàn thiếu chính xác đã làm ảnh hưởng tới kết quả trận đấu. Tôi cho rằng một khi bóng đá Việt Nam còn những trọng tài như vậy thì không thể phát triển được”. Trong cơn bức xúc, HLV xứ Nghệ đã đưa ra một loạt những bình luận đầy cảm tính.

Về phía các cầu thủ SLNA, họ “thoải mái” phát ngôn bình luận về công tác trọng tài sau trận đấu. Trả lời trong phỏng vấn nóng sau trận, tiền vệ Phi Sơn cho rằng đội bóng của anh bị đối xử bất công và cướp mất chiến thắng. Ngay sau đó, trung vệ Quế Ngọc Hải cũng đăng tải một dòng trạng thái lên trang cá nhân với những phát ngôn về trọng tài.

Đó là còn chưa kể đến hàng ngàn bình luận trên các trang mạng xã hội với những lời lẽ chỉ trích ông Chiến cực kỳ dữ dội. Trong cơn giận, người ta dễ dàng đánh mất đi sự tỉnh táo của mình và lời xin lỗi của ông Chiến trên truyền thông lạc lõng giữa cơn bão chỉ trích.

Rõ ràng, trọng tài Chiến không hề nhận được sự bảo vệ trong trường hợp này và nó có thể biến thành một tiền lệ xấu. Với sai lầm này, ông Chiến đã bị treo còi hết lượt đi, nhưng ai dám đảm bảo trong tương lai ông sẽ không mắc sai lầm? Liệu lần sau, khi ông Chiến thấy một tình huống penalty hoàn toàn rõ ràng, nhưng nếu thổi phạt sẽ gây bất lợi, thì ông có còn dám hành động nữa không?

Tường Minh