Phil Foden và kỷ nguyên Enzo Maresca: Đã đến lúc trở thành thủ lĩnh mới của Man City?

Sau gần một thập kỷ thành công rực rỡ dưới triều đại Pep Guardiola, Manchester City sắp bước vào mùa giải 2026/2027 với sự thay đổi mang tính bước ngoặt trên băng ghế chỉ đạo.

Enzo Maresca trở lại Etihad trên cương vị HLV trưởng, mở ra một chương mới nửa xanh thành Manchester. Và đây rõ ràng là thời điểm để các cầu thủ quan trọng của The Citizens chứng minh tài năng với tân HLV trưởng. Phil Foden chính là một trong số đó.

Nếu nhìn lại mùa giải 2023/2024, rất ít người nghĩ Phil Foden sẽ rơi vào tình cảnh hiện tại. Khi ấy, tiền vệ người Anh được bình chọn là Cầu thủ xuất sắc nhất Premier League, ghi 27 bàn trên mọi đấu trường và được xem là nhân tố quan trọng bậc nhất trên hàng công của Manchester City. Nhiều chuyên gia khẳng định, Pep Guardiola đã tìm thấy biểu tượng mới kế thừa di sản của nhạc trưởng Kevin De Bruyne.

Thế nhưng chỉ sau 2 mùa giải, vị thế của Foden đã thay đổi đáng kể. Mùa giải 2024/2025 chứng kiến tuyển thủ người Anh sa sút cả về phong độ lẫn tầm ảnh hưởng. Những chấn thương dai dẳng ở mắt cá chân khiến Foden không thể duy trì nền tảng thể lực tốt nhất, trong khi chính anh cũng thừa nhận bản thân gặp nhiều vấn đề về tinh thần ngoài sân cỏ. Điều đó khiến Foden đánh mất sự bùng nổ vốn là thương hiệu của mình.

Đến mùa giải 2025/2026, mọi thứ thậm chí còn trở nên khó khăn hơn. Dù vẫn có những đóng góp nhất định về bàn thắng và kiến tạo, Foden không còn là lựa chọn mặc định trong đội hình xuất phát. Sự xuất hiện của những tân binh như Rayan Cherki, Omar Marmoush, Savinho và Antoine Semenyo khiến cuộc cạnh tranh trên hàng công trở nên khốc liệt hơn. Có nhiều trận đấu lớn, Guardiola sẵn sàng để Foden ngồi dự bị hoặc chỉ tung anh vào sân từ ghế dự bị, điều cực kỳ hiếm gặp nếu nhìn lại quãng thời gian 2 năm trước.

Sự sa sút ấy không hoàn toàn xuất phát từ nền tảng thể chất đi xuống của Foden. Trên thực tế, nó là hệ quả của nhiều nguyên nhân cộng hưởng, bao gồm cả yếu tố tâm lý, cũng như sự thay đổi chiến thuật đến từ một chiến lược gia luôn hướng đến điều mới mẻ như Pep Guardiola. 

Nhưng giờ đây, khi biểu tượng cho giai đoạn thành công rực rỡ gắn chặt với Pep Guardiola đã kết thúc, Man City sẽ bước vào mùa giải 2026/2027 với nhiều thay đổi lớn. Enzo Maresca đã trở lại Etihad trên cương vị HLV trưởng, mở ra một chương mới cho nửa xanh thành phố Manchester. Trong quá trình tái thiết ấy, Foden được xem là “hạt nhân” quan trọng bậc nhất. 

Về phần mình, Maresca nhiều lần khẳng định tiền vệ người Anh là một mắt xích quan trọng trong kế hoạch của mình. Bản thân Foden cũng vừa ký hợp đồng mới đến năm 2030, cho thấy niềm tin tuyệt đối từ CLB dành cho "đứa con của học viện" này.

Ở tuổi 26, Foden không còn là tài năng trẻ triển vọng của bóng đá Anh mà đã bước vào giai đoạn chín nhất trong sự nghiệp. Sau sự ra đi của nhiều công thần như De Bruyne và mới nhất là trường hợp của Bernardo Silva, Foden đang trở thành một trong những cầu thủ giàu kinh nghiệm nhất phòng thay đồ The Citizens. Đây là thời điểm Foden chẳng những được kỳ vọng tạo ra khác biệt bằng chuyên môn, mà còn phải trở thành thủ lĩnh của một thế hệ mới của Man City.

Dù không còn cho thấy sự bùng nổ như cách đây vài năm, thậm chí bị gạt ra khỏi danh sách tham dự World Cup 2026 của ĐT Anh, Foden vẫn là một tài năng hiếm có. Điểm mạnh nhất của chàng trai có thể hình khá khiêm tốn này nằm ở sự toàn diện. Rất ít cầu thủ tấn công có thể chơi tốt ở nhiều vị trí như cầu thủ sinh năm 2000. Anh có thể đảm nhận vai trò hộ công chơi phía sau tiền đạo chủ lực, chạy cánh hoặc thậm chí đá như một "số 9 ảo". Sự linh hoạt ấy từng giúp Pep Guardiola có thêm nhiều phương án điều chỉnh chiến thuật ngay trong trận đấu.

Quan trọng hơn, Foden sở hữu khả năng nhận bóng trong không gian hẹp thuộc nhóm xuất sắc nhất Châu Âu. Những pha xoay người bằng một chạm, đổi hướng bằng chân trái và tăng tốc ngay sau khi nhận bóng giúp anh thường xuyên phá vỡ cấu trúc pressing của đối phương.

Khả năng dứt điểm cũng là điểm mạnh đáng kể. Foden không phải mẫu cầu thủ ghi bàn theo bản năng như Erling Haaland, nhưng luôn biết cách xuất hiện ở những khoảng trống nguy hiểm và tung ra những cú sút có độ chính xác cao từ tuyến hai. Đây là phẩm chất giúp anh từng trở thành một trong những tiền vệ ghi bàn nhiều nhất Premier League.

Ngoài ra, tư duy chiến thuật của Foden cũng rất phù hợp với bóng đá kiểm soát. Anh hiểu cách giữ vị trí, phối hợp tam giác và tạo ưu thế quân số ở từng khu vực trên sân. Đó là những yêu cầu gần như bắt buộc đối với mọi cầu thủ trong hệ thống mà Pep Guardiola xây dựng.

Dẫu vậy, Foden chưa phải mẫu ngôi sao hoàn hảo. Điểm yếu lớn nhất của anh là sự ổn định trong những giai đoạn áp lực cao. Mùa giải 2025/2026 chứng kiến Foden có nhiều thời điểm đánh mất ảnh hưởng lên lối chơi và có phần lép vế hơn so với tân binh Cherki trong thứ tự ưu tiên sử dụng. 

Bên cạnh đó, Foden cũng không giỏi điều tiết nhịp độ trận đấu như người đàn anh De Bruyne. Khi Man City gặp các đối thủ chủ động lùi sâu phòng ngự, Foden vẫn có xu hướng tìm kiếm giải pháp cá nhân thay vì kiểm soát nhịp chơi bóng. Thể hình cũng là một hạn chế cố hữu. Việc chỉ cao 1,71m khiến anh luôn tỏ ra thất thể trong các pha tranh chấp cần đến nền tảng thể chất và sức bật. Đó là những khía cạnh mà HLV Maresca sẽ phải tìm cách khắc phục nếu muốn biến Foden thành trung tâm của đội bóng.

Khác với Pep Guardiola – người luôn yêu cầu các cầu thủ phải tuân thủ vị trí và cấu trúc chiến thuật gần như tuyệt đối, Maresca được kỳ vọng sẽ mang đến nhiều sự tự do hơn cho những cầu thủ sáng tạo ở khu vực một phần ba cuối sân. Trước đây, Foden thường phải hy sinh sự ngẫu hứng để phục vụ hệ thống, thì dưới thời Maresca, anh có thể được trao quyền quyết định nhiều hơn trong các tình huống tấn công.

Một sơ đồ 4-3-3 với Foden đá lệch trái trong hàng tiền vệ hoặc đảm nhiệm vai trò số 10 phía sau chân sút chủ lực Erling Haaland có thể giúp anh chạm bóng nhiều hơn ở khu vực gần vòng cấm. Đây cũng là vị trí cho phép Foden phát huy tối đa khả năng rê bóng, phối hợp nhanh và tung ra những đường chuyền quyết định.

Bên cạnh đó, Maresca nhiều khả năng sẽ xây dựng lối chơi chuyển trạng thái nhanh hơn so với người tiền nhiệm. Điều này hứa hẹn tạo thêm khoảng trống để Foden khai thác bằng tốc độ, thay vì phải liên tục đối mặt với những khối phòng ngự lùi sâu giàu sức mạnh thể chất.

Nhưng nói đi cũng phải nói lại, để lọt vào “mắt xanh” của tân HLV trưởng, Foden cũng cần phải chứng tỏ năng lực và quyết tâm của bản thân, đặc biệt là trong giai đoạn tiền mùa giải. Từng chỉ là chàng thanh niên 17 tuổi mới chập chững lên đội một, sau 9 năm được rèn dũa trong môi trường chơi bóng chuyên nghiệp tại Premier League, Foden giờ đây không còn là sao mai cần được bao bọc. Man City giờ cần Foden trở thành đầu tàu của đội bóng, là cầu nối giữa thế hệ cũ và lớp cầu thủ mới. Việc gia hạn hợp đồng đến năm 2030 cho thấy BLĐ đội bóng đã đặt niềm tin rất lớn vào cầu thủ trưởng thành từ chính học viện của CLB. 

Điều còn thiếu chỉ là một mùa giải đủ xuất sắc để khẳng định rằng Foden là gương mặt tiêu biểu của Man City trong kỷ nguyên mới cùng Enzo Maresca.