"Đó là một scandal, cách chúng tôi chơi bóng", Pep Guardiola từng nói. Ông đang nhắc tới Barcelona giành cú ăn ba năm 2009, đội bóng mà theo lời Guardiola, "hay hơn đối thủ rất nhiều". Đó là lý do họ "giành mọi danh hiệu"
Giọng điệu của Guardiola khi ấy đầy thách thức. Nhiều năm sau, ông buộc phải nhìn lại đội bóng đó khi một phóng viên đặt câu hỏi về cái gọi là "vụ Negreira". Một tòa án ở Barcelona đang điều tra những khoản tiền Barca trả cho Jose Maria Negreira, cựu phó chủ tịch Ủy ban Trọng tài Tây Ban Nha, trong giai đoạn 2001-2018. Tất cả các bên liên quan đều phủ nhận hành vi sai trái và vụ án vẫn tiếp diễn.
Khi bị hỏi, Guardiola nhìn thẳng vào phóng viên rồi tự hỏi liệu người này có đủ tuổi để nhớ về Barcelona ngày ấy hay không. Nếu từng chứng kiến, anh ta hẳn phải biết đó có thể là một trong những đội bóng vĩ đại nhất lịch sử.
"Nhưng cậu còn trẻ quá", Guardiola nói. "Tôi sẽ gửi video cho cậu xem." Lập luận bảo vệ của Guardiola rất đơn giản: hãy nhìn vào thứ bóng đá tập thể của ông thể hiện trên sân.
Mọi nghi ngờ, theo cách nghĩ ấy, phải được xua tan bởi tài nghệ của Xavi và Andres Iniesta, những pha lên công về thủ không biết mệt của Dani Alves và sự trưởng thành của Lionel Messi. Có lẽ Guardiola cũng nhìn Manchester City theo cách tương tự: hãy đánh giá chúng tôi bằng những gì diễn ra trên sân.
City chẳng phải đội bóng tiêu biểu nhất của bóng đá Anh trong thập kỷ vừa qua hay sao? Một thập kỷ của chính Guardiola. Cú ăn ba. Bốn chức vô địch Premier League liên tiếp. Câu "đó là một scandal, cách chúng tôi chơi bóng" cũng hoàn toàn có thể dùng để nói về City.
| Thật sự ngạo nghễ với những gì Pep Guardiola đã làm cho Manchester City |
Nhưng theo kết luận chính của ủy ban độc lập, cách đội bóng này được cấp tiền trong giai đoạn từ mùa 2009/10 đến 2017/18 cũng là một scandal.
Nếu loại bỏ những khoản đầu tư của chủ sở hữu bị che giấu và điều chỉnh lại sổ sách ở mùa đầu tiên Guardiola dẫn dắt, doanh thu của City đáng lẽ chỉ đứng thứ sáu tại Premier League. Và đó còn chưa tính tới tác động của nhiều năm đầu tư được che giấu giúp City trở thành một CLB thường xuyên dự Champions League và hưởng nguồn tiền từ giải đấu này.
Những khoản vốn chủ sở hữu bị che giấu còn khiến chúng ta mất đi câu trả lời cho một câu hỏi đã tồn tại từ thời Guardiola dẫn Barcelona rồi Bayern Munich: ông sẽ làm thế nào nếu dẫn dắt một CLB không thuộc giới tinh hoa truyền thống, cũng không phải một thế lực mới nổi nhờ nguồn tiền khổng lồ?
Thay vì bước vào một trong những CLB giàu nhất thế giới, nơi từng có quan điểm nổi tiếng rằng "tất nhiên chúng tôi có thể làm bất cứ điều gì mình muốn", Guardiola đáng lẽ phải làm việc với những giới hạn ngân sách tương tự Tottenham của Mauricio Pochettino. Không ngạc nhiên khi Pochettino sau đó nói rằng "chúng tôi đã sống qua một giai đoạn bị lừa dối" tại Premier League.
| Sự nghiệp cầm quân của Pep Guardiola luôn gắn với những tập thể giàu mạnh (Ảnh: Bayern Munich) |
Nếu điều kiện tài chính của City khi ấy thực sự tương đương Tottenham, một câu hỏi khác xuất hiện: liệu Guardiola có chọn tới Manchester hay không?
Sau khi Abu Dhabi United Group mua lại CLB năm 2008, City từng lo ngại họ sẽ ghi nhận mức thua lỗ kỷ lục trong lịch sử Premier League. Những khoản lỗ lớn tiếp tục được dự báo trong ít nhất năm mùa tiếp theo. Nếu không có cơ chế tài trợ bị che giấu, rất khó tin City có thể xây dựng được nền móng trong và ngoài sân cỏ đủ để Guardiola tới đây vào năm 2016.
Liệu CEO Ferran Soriano và cựu giám đốc thể thao Txiki Begiristain có rời Barcelona để sang Manchester City? Liệu họ có thể xây dựng một CLB gần như được thiết kế riêng cho Guardiola?
Việc Guardiola được bổ nhiệm, đội hình ông tiếp quản và sau đó tiếp tục xây dựng đều không thể có được nếu City không tìm cách né các quy định của Premier League và yêu cầu hòa vốn của UEFA, theo kết luận được nêu trong bài. City được ví như đang chơi một trò "bóng đá giả tưởng", trong khi những đội như Tottenham phải sống với thực tế. Mùa hè đầu tiên Guardiola tới Anh, Tottenham chỉ có thể mua những cầu thủ như Vincent Janssen, Moussa Sissoko, Victor Wanyama và Georges Kevin-Nkoudou.
| Pochettino có lý do để không ưa Manchester City (Ảnh: Clive Brunskill/Getty Images) |
Guardiola ở lại City lâu hơn rất nhiều so với bất kỳ công việc nào trước đó. Một phần lý do, có lẽ, nằm ở việc CLB này được xây dựng gần như hoàn hảo cho ông. Và ông cũng nhận mức thù lao rất cao.
"Các bạn không thể tưởng tượng tôi được trả bao nhiêu đâu", Guardiola nói với Sky vào mùa đông năm 2024. Khi ấy, ông muốn nhấn mạnh rằng mình không cảm thấy áp lực dù City trải qua chuỗi sáu trận không thắng.
Những câu hỏi về mức lương của Guardiola thực ra đã xuất hiện từ nhiều năm trước.
Sau khi City đè bẹp Watford 6-0 ở chung kết FA Cup 2019, Guardiola được hỏi liệu hợp đồng của ông có cấu trúc tương tự người tiền nhiệm Roberto Mancini hay không.
Trong số tài liệu bị hacker kiêm người tố giác Rui Pinto làm rò rỉ có bản sao hợp đồng đầu tiên của Mancini với City. Hợp đồng này đi kèm một thỏa thuận tư vấn với Al Jazira, một CLB tại Abu Dhabi. Theo đó, công ty của Mancini sẽ nhận 1,75 triệu bảng để thực hiện công việc huấn luyện tối thiểu bốn ngày mỗi năm trong suốt thời gian ông còn hợp đồng với City.
Guardiola có thỏa thuận tương tự hay không?
"Anh có biết anh đang hỏi tôi điều gì không?", Guardiola phản ứng gay gắt. "Anh có biết mình đang hỏi rằng hiện tại tôi có nhận tiền từ một nguồn nào khác hay không? Thật lòng mà nói, anh nghĩ tôi đáng bị hỏi câu như vậy sao? Chuyện xảy ra với Roberto thì tôi không biết. Ngày tôi vừa giành cú ăn ba quốc nội... mà anh lại hỏi tôi có nhận tiền từ nơi khác hay không. Ôi Chúa ơi."
| Pep Guardiola sau khi huỷ diệt Watford 6-0 (Ảnh: Julian Finney/Getty Images) |
Một mặt, việc City thắng Watford theo cách áp đảo là sự ghi nhận rất lớn dành cho Guardiola và các cầu thủ. Nhưng mặt khác, đó cũng là một ví dụ cực đoan cho thấy sức mạnh chi tiêu được thổi phồng của City đã khiến một trong những giải đấu từng danh giá và được trân trọng nhất bóng đá Anh trở nên mất cân bằng như thế nào.
Guardiola từng phẫn nộ với câu hỏi ấy và cả thời điểm nó được đưa ra. Nhưng khi nhìn lại, có lẽ người ông nên tức giận lại là Manchester City.
"Nếu các ông nói dối tôi, ngày hôm sau... tôi sẽ không còn ở đây", Guardiola từng tuyên bố.
Guardiola hiện không còn dẫn dắt City. Nhưng đó không phải vì ông đứng lên phản đối CLB. Niềm tin của ông vào sự vô tội của City dường như vẫn không lay chuyển, bất chấp kết luận rất nặng nề của ủy ban độc lập, nơi CLB bị xác định có tội ở tất cả trừ một cáo buộc.
Đáng chú ý hơn, báo cáo còn kết luận rằng "lời khai của một số nhân chứng quan trọng được CLB đưa ra có những điểm sai sự thật ở nhiều vấn đề then chốt và một số người trong đó đã cung cấp lời khai mà họ biết là không đúng sự thật, vì vậy đã hành động thiếu trung thực".
City đang kháng cáo và cho rằng báo cáo của ủy ban độc lập là "không an toàn", đồng thời chứa "những sai sót trọng yếu rõ ràng về luật pháp, nguyên tắc và sự thật". Dù vậy, quy mô của vụ việc cùng việc báo cáo sử dụng từ "giả" để mô tả các hợp đồng vẫn đủ khiến người ta phải suy nghĩ.
Trước đây Guardiola từng nói: "Nếu chúng tôi thực sự không vô tội, chúng tôi sẽ chấp nhận điều mà thẩm phán của Premier League quyết định. Nhưng nếu cuối cùng chúng tôi được xác định vô tội, giống như những gì đã xảy ra với UEFA khi vụ việc được đưa lên CAS, thì ai sẽ khôi phục danh dự hoặc bồi thường những thiệt hại của chúng tôi?"
Vì chính di sản của Guardiola tại City, ông cần hy vọng vụ việc lần này sẽ kết thúc giống vụ UEFA trước đây.
Không nên có bất kỳ nhầm lẫn nào: tài năng huấn luyện của Guardiola không bị đặt dấu hỏi. Nhưng những danh hiệu giành được trong kỷ nguyên Abu Dhabi thì đang bị đặt dưới dấu hỏi, và điều đó tạo ra một mâu thuẫn rất lớn với chính trải nghiệm của Guardiola. Manchester City
Guardiola không hề làm việc ít hơn để giành những danh hiệu ấy. Ông đã lao động cật lực để có chúng.
Trong bộ phim tài liệu All or Nothing mới nhất, có thể thấy Guardiola đã hy sinh nhiều đến mức nào cho City. Cái giá về tinh thần hiện lên rất rõ trong buổi nói chuyện sau trận thua Bayer Leverkusen 0-2 năm 2024.
Tại sao tôi phải làm điều này? Những buổi sáng bắt đầu sớm, những đêm kết thúc muộn, áp lực không ngừng. Ông căng thẳng tới mức áo đẫm mồ hôi. Ông lo về kết quả, đội hình, sự cạnh tranh. Liệu tất cả có đáng hay không?
| Pep Guardiola trong bộ phim tài liệu về Manchester City |
"Khi tôi nói 'Chào', các cậu phải nói 'Chào' lại với tôi. Khi tôi nói 'Chào' rồi ôm các cậu, các cậu phải ôm tôi! Bởi tôi làm việc vì các cậu, tôi sống cuộc đời mình vì các cậu, cuộc ly hôn của tôi, gia đình tôi ở xa, tất cả mọi thứ đều dành cho các cậu, vậy các cậu trả lại cho tôi điều gì?"
Giọng ông run lên rồi nhỏ dần.
"Tôi thực sự mệt chết đi được. Tôi kiệt sức. Tôi cạn kiệt rồi. Tôi muốn nghỉ. Tôi mệt lắm, các bạn của tôi. Tôi mệt quá. Tôi cảm thấy cô độc. Khi các cậu chơi như thế này... tôi cảm thấy cô độc. Tôi ra trước truyền thông để bảo vệ các cậu."
Đến thứ Tư, Guardiola lại lên mạng xã hội để bảo vệ "người của mình". Nhưng lần này, đó là những người ở tầng trên của CLB.
Suốt thời gian ở City, Guardiola nhiều lần bị nói là suy nghĩ quá nhiều về chiến thuật. Nhưng bài đăng lần này dường như xuất phát từ trái tim nhiều hơn lý trí.
"Tôi muốn từng CĐV Man City biết rằng tôi vẫn ở đây, hơn bao giờ hết. Tôi luôn, đã luôn và sẽ luôn đứng về phía CLB, chủ sở hữu, chủ tịch, Ferran, các cầu thủ, nhân viên, Enzo và các bạn, những CĐV đặc biệt của chúng ta. Tôi muốn nói rõ: chúng ta sẽ cùng nhau vượt qua chuyện này."
Phiên bản Man City hiện đại gần như được xây dựng theo hình ảnh của Guardiola, vì vậy ông rất khó tách mình ra khỏi tất cả những gì đang xảy ra. Guardiola vẫn đứng cạnh Soriano, một người Catalonia giống ông và cũng có quá khứ tại Barcelona. Ông còn có mối liên hệ với City Football Group vượt ra ngoài vai trò đại sứ. Chẳng hạn, người em trai Pere vẫn là chủ tịch hội đồng quản trị của Girona, một CLB thuộc CFG.
Ở một mức độ nào đó, có thể hiểu vì sao Guardiola lựa chọn lập trường này. Ông phải tin vào City bởi nếu không tin, lựa chọn còn lại là gì?
Rằng tất cả những gì ông đã làm đều trở nên vô nghĩa?
"Tôi cảm thấy mình ngu ngốc chết đi được", Guardiola từng nói với các cầu thủ sau trận Leverkusen kể trên.
HLV được coi là một trong những bộ óc thông minh nhất thế giới bóng đá. Nhưng lại cảm thấy mình "ngu ngốc chết đi được".
Vì Guardiola, người ta chỉ có thể hy vọng ban lãnh đạo City sẽ không khiến ông phải có lại cảm giác ấy nếu phán quyết hiện tại không bị đảo ngược sau kháng cáo.
(Theo James Horncastle/The Athletic)