Khi Mikel Merino đánh đầu ghi bàn thắng quyết định ở phút 119 hiệp phụ trận tứ kết Euro 2024 giúp Tây Ban Nha Tây Ban Nha đánh bại chủ nhà Đức 2-1 và sau đó thực hiện pha ăn mừng nhảy quanh cột cờ phạt góc sân Stuttgart Arena giống như cha anh Ángel Miguel Merino đã từng 33 năm trước, chàng trai này không chỉ thu hút sự chú ý của người hâm mộ bóng đá châu Âu mà còn khiến các fan ruột Ngoại hạng Anh nhớ lại một ký ức… chưa quá cũ.
“Gã này phải chăng từng chơi cho Newcastle?”
Sự thật, đúng là như vậy. Mikel Merino từng khoác áo Newcastle ở mùa giải 2017/18, đá 25 trận, ghi 1 bàn thắng. Bàn duy nhất của anh cũng là một pha đánh đầu, vào phút cuối, giúp “The Magpies” giành chiến thắng. Tuy nhiên, Merino đã chia tay Newcastle ngay trong mùa Hè 2018, hồi hương khoác áo Sociedad, nơi anh gắn bó 6 năm qua.
Nhiều người nói rằng, Merino đã trải qua 1 năm đáng quên tại St James Park. Nhưng đó là một đánh giá phiến diện, chỉ dựa trên đầu ra bàn thắng (1 bàn và 1 kiến tạo) của anh. Thực tế, Merino đã làm rất tốt vai trò một tiền vệ trung tâm trong đội hình “The Magpies” mùa giải 2017/18. Tính bình quân mỗi 90 phút, anh dẫn đầu CLB về số lần đánh chặn (2.3), số lần đoạt bóng (9.5) và số đường chuyền thực hiện (55.7).
Giờ, sau kỳ Euro thành công cùng ĐT Tây Ban Nha, Merino đang đứng trước cơ hội trở lại Anh, để chinh phục Premier League thêm một lần nữa. Theo những thông tin khả tín mới nhất, Merino đã đồng ý các điều khoản cá nhân để gia nhập Arsenal trong khi “Pháo thủ” và CLB chủ quản của anh - Sociedad đang gần đạt tới sự thống nhất về mức phí chuyển nhượng (dự kiến khoảng 30 triệu euro).
*************
Mikel Merino chỉ đá chính duy nhất 1 trận tại Euro 2024, nhưng anh là 1 trong 4 cầu thủ La Roja hiếm hoi ra sân đủ 7/7 trận. Không phải là lựa chọn ưu tiên của Luis de La Fuente cho đội hình xuất phát nhưng Merino là cầu thủ mà HLV trưởng ĐT Tây Ban Nha luôn hướng về khi cần tới một sự khác biệt từ băng ghế dự bị. Thống kê cho biết, Merino là 1 trong 3 tuyển thủ Tây Ban Nha có tần suất đoạt bóng bình quân mỗi 90 phút cao nhất, chỉ sau Rodri và Fabian Ruiz.
Những gì Merino thể hiện tại Euro, bao gồm cả bàn thắng kỳ diệu của riêng anh tại Stuttgart Arena, là sự tiếp nối cho những mùa giải ấn tượng ở cấp CLB. Từ vài năm qua, Merino đã là cầu thủ chủ chốt bậc nhất của đội bóng xứ Basque- Sociedad.
Mùa giải 2021/22 chứng kiến Merino có 287 tình huống thu hồi bóng, Top 1 La Liga, cao hơn cả Sergio Busquets (281). Mùa bóng 2022/23, Merino đứng thứ 2 ở thành tích kiến tạo bàn thắng (9), chỉ sau Antoine Griezmann. Mủa trước, Merino thuộc Top 8 La Liga ở cả hạng mục: Xoạc bóng và Thu hồi bóng. Anh đồng thời cũng là 1 trong 2 cầu thủ Sociedad có nhiều đường chuyền tịnh tiến bóng nhất tại giải VĐQG Tây Ban Nha 2023/24.
Có nhiều lý do khiến Arsenal và HLV Mikel Arteta coi Merino là mục tiêu quan trọng thứ 2 ở kỳ chuyển nhượng Hè 2024, sau khi đã ra mắt thương vụ đầu tiên- trung vệ 22 tuổi Riccardo Calafiori.
Thứ nhất, Merno từng là đối tác ăn ý với thủ quân Arsenal Martin Odegaard trong mùa giải 2019/20. Mùa đó, 2 người này đá chính cùng nhau 34 trận trên mọi đấu trường, giúp Sociedad về đích thứ 6 La Liga và giành chức vô địch Copa de Rey.
Thứ hai, chất lượng đánh chặn đã được khẳng định ở cả La Liga và Euro của Merino. Với 581, Merino là cầu thủ tham gia vào các tình huống tranh chấp tay đôi nhiều thứ 2, tính trong 5 giải VĐQG hàng đầu châu ÂU mùa trước. Tần suất 7.1 lần giành lại quyền kiểm soát bóng của tiền vệ 28 tuổi này ở mùa giải trước, gần như chính xác tương đương với thống kê của Granit Xhaka trong năm cuối cùng của anh ở Arsenal và mùa đầu tiên tại Leverkusen (7.2).
Arteta vẫn đang tìm kiếm một Xhaka mới sau khi không thành công với “phép thử” Kai Havertz giai đoạn một mùa trước. Vị trí thường xuyên và khu vực hoạt động chủ yếu của Merino trong đội hình Sociedad tại La Liga 2023/24 cũng là tiền vệ trung tâm hơi lệch sang trái.
Thứ 3, mức độ sẵn sàng và kỹ nghệ không chiến tuyệt vời của Merino. Pha bật nhảy đánh đầu tung lưới ĐT Đức tại Euro 2024 là minh chứng sắc nét. Tại La Liga mùa trước, Merino có tới 164 tình huống thắng tranh chấp bóng bổng, cao thứ 2 toàn giải. Thống kê thắng không chiến 6.1 lần mỗi 90 phút của Merino thậm chí còn là tốt nhất La Liga 2023/24.
Dữ liệu từ Opta cho biết, Merino ấy có 10 pha dứt điểm bằng đầu từ phạt góc (Top 2 Sociedad) và có 14 lần đánh đầu giải nguy từ các tình huống dàn xếp đá phạt góc của đổi phương (Top 10 La Liga). Mùa trước, Merino ghi 3 bàn bằng đầu tại La Liga, chỉ có 4 tiền vệ khác tại 5 giải hàng đầu châu Âu cao hơn anh ở thống kê này.
Arsenal-Arteta là 1 trong 3 đội ghi nhiều bàn nhất Premier League 2023/24 từ các pha đánh đầu và tình huống cố định. Bổ sung thêm một chuyên gia không chiến như Merino, “Pháo thủ” chắc chắn sẽ còn đáng gờm hơn gấp bội ở khoản này.
Tuy nhiên, Merino cũng có những điểm trừ nhất định và rõ ràng nhất, chính là độ chính xác các đường chuyền của tiền vệ 28 tuổi này không thực sự cao.
Tại La Liga 2023/24, Merino chỉ đạt tỷ lệ chuyền chuẩn 77.3% trong các tình huống mở. Để tiện so sánh, Rice, Partey (hơn 90%) và Jorginho (89.8%), 3 tiền vệ trung tâm Arsenal đều vượt trội Merino ở thống kê này. Ngay cả thủ quân Odegaard, một tiền vệ tấn công cũng đạt tỷ lệ chuyền chính xác 86.1%.
Tất nhiên, có sự khác biệt tương đối về phong cách chơi giữa Arsenal-Arteta và Sociedad. Nhưng vấn đề là ở chỗ: tỷ lệ chuyền chính xác ở mức trung bình của Merino không xuất phát từ việc anh tích cực thực hiện những đường chuyền mạo hiểm. Ngược lại là đằng khác.
Thống kê cho biết, chỉ 519 trong 1402 đường chuyền của Merino tại La Liga 2023/24 là hướng lên phía trước, tức chỉ 37%. Hơn 40% các đường chuyền của Merino (562) là chuyền ở nửa phần sân nhà. Anh cũng chỉ thực hiện 60 đường chuyền dài, chiếm tỷ lệ 4.3%.
Xét riêng Champions League 2023/24, Merino chỉ đạt tỷ lệ chuyền chính xác 74% khi chịu áp lực trực tiếp và con số này là thấp hơn rất nhiều nếu đặt bên cạnh Declan Rice (86%).
Rõ ràng, chơi cho một đội đề cao sự chắc chắn và giá trị kiểm soát bóng như Arsenal-Arteta, Merino cần phải “nâng cấp” bản thân, và cải thiện chất lượng các đường chuyền là điều đầu tiên.
Dù vậy, xét một cách toàn diện, “chỉ” 30 triệu euro để có được một nhà vô địch Euro, sở hữu kinh nghiệm chơi bóng đỉnh cao tại Đức (Dortmund), Anh (Newcastle) và Tây Ban Nha, với chất lượng đánh chặn, thu hồi bóng và không chiến hàng đầu, lại đang ở độ tuổi đẹp (28) như Merino, đây đích xác là một thương vụ rất đáng kỳ vọng cho Arsenal.
Sau Calafiori, Mikel Merino chắc chắn là một sự bổ sung quan trọng nữa để Arsenal tiếp tục hành trình lật đổ ách thống trị của Man City.