Man Utd cần một thủ lĩnh đích thực, không phải người mang băng đội trưởng nhưng phàn nàn quá nhiều

Trong quá khứ, chiếc băng đội trưởng Manchester United từng thuộc về những cá tính lớn như Bryan Robson, Roy Keane, Eric Cantona hay Nemanja Vidic. Họ sẵn sàng bảo vệ đội bóng, nhận trách nhiệm khi thất bại và chiến đấu đến cùng vì đồng đội. 

Một cầu thủ có kinh nghiệm như Lisandro Martinez lên tiếng chất vấn chính sách chuyển nhượng của CLB và Giám đốc bóng đá Jason Wilcox là chuyện có thể hiểu được. Tuy nhiên, khi chính đội trưởng chỉ trích HLV trước công chúng, hậu quả sẽ nghiêm trọng hơn nhiều.

Những phát biểu của Bruno khiến người ta phải đặt câu hỏi về sự đoàn kết trong phòng thay đồ. Chúng còn vô tình trao cho ban lãnh đạo thêm lý do để cân nhắc sa thải Carrick, người vốn đã chịu áp lực rất lớn. Một khi đội trưởng công khai bất đồng với HLV, các ông chủ hoàn toàn có thể lập luận rằng Carrick đã đánh mất sự ủng hộ của cầu thủ. Và nếu Bruno không còn đứng về phía ông, liệu những người khác có còn tin tưởng vị HLV này?

BRUNO FERNANDES CÓ THỰC SỰ LÀ MỘT THỦ LĨNH?

Không thể phủ nhận tài năng của Bruno Fernandes. Tiền vệ người Bồ Đào Nha thậm chí có thể là cầu thủ hiếm hoi trong đội hình Manchester United hiện tại đủ trình độ góp mặt trong một tập thể do Sir Alex Ferguson xây dựng.

Tuy nhiên, được góp mặt và giành suất đá chính thường xuyên là hai câu chuyện khác nhau. Còn nếu xét riêng khả năng lãnh đạo, Bruno vẫn cách Bryan Robson một khoảng rất xa.

Tại Carrington và Old Trafford, Bruno được nhiều người đánh giá cao vì luôn quan tâm, giúp đỡ đồng đội. Anh sẵn sàng hỗ trợ những cầu thủ xung quanh và thể hiện trách nhiệm trong sinh hoạt thường ngày. Những phẩm chất ấy hoàn toàn cần thiết đối với một đội trưởng.

Sau trận gặp Como, Bruno đặt vấn đề về việc Manchester United không triển khai pressing theo phương án một kèm một. Đây là lối chơi đòi hỏi toàn đội phải duy trì cự ly hợp lý, tuân thủ kỷ luật chiến thuật, đủ dũng cảm áp sát đối thủ và đặc biệt là sở hữu nền tảng thể lực tốt.

Đội bóng do Cesc Fabregas dẫn dắt di chuyển nhiều hơn Manchester United tới 5 km. Các cầu thủ Como liên tục áp đảo đối phương về khả năng vận động, trong khi nhiều vị trí bên phía đội khách không duy trì được cường độ cần thiết.

Vậy trách nhiệm chuẩn bị thể lực thuộc về ai? HLV có nhiệm vụ xây dựng giáo án và tổ chức tập luyện, nhưng mỗi cầu thủ chuyên nghiệp cũng phải tự bảo đảm rằng mình bước vào trận đấu với trạng thái thể chất tốt nhất.

Những tình huống anh lùi về hỗ trợ phòng ngự trước Como chưa cho thấy sự quyết liệt hoặc khối lượng vận động đủ để làm gương cho đồng đội. Người đội trưởng có thực sự chiến đấu hết khả năng vì tập thể? Anh đã dành sự tập trung cần thiết cho màn trình diễn của bản thân, hay còn bị phân tâm quá nhiều bởi những quyết định của trọng tài?

Một thủ lĩnh có quyền bất đồng với HLV, nhưng trước khi chất vấn người khác, anh phải bảo đảm rằng chính mình đã đáp ứng đầy đủ những yêu cầu trên sân.

MANCHESTER UNITED CÒN AI ĐỦ KHẢ NĂNG ĐEO BĂNG ĐỘI TRƯỞNG?

Nếu Bruno không còn giữ vai trò thủ lĩnh, Manchester United cũng chẳng có nhiều phương án thay thế thực sự thuyết phục.

Harry Maguire từng đảm nhận vị trí đội trưởng và sở hữu cá tính lãnh đạo khá tự nhiên. Trung vệ người Anh có kinh nghiệm, biết cách tổ chức hàng phòng ngự và không ngại nhận trách nhiệm. Tuy nhiên, tốc độ suy giảm đang khiến anh trở thành mục tiêu để đối phương khai thác.

Maguire từng được trao băng đội trưởng đội tuyển Anh trong trận gặp Cộng hòa Ireland năm 2020. Ngoài ra, anh còn có bảy lần tiếp quản vai trò này ngay trong trận đấu sau khi Harry Kane rời sân. Những lần được tín nhiệm ấy phần nào phản ánh vị thế của Maguire trong tập thể.

Matthijs de Ligt cũng là một ứng viên đáng cân nhắc. Trung vệ người Hà Lan từng được Ajax giao băng đội trưởng khi mới 19 tuổi, một minh chứng cho phẩm chất lãnh đạo được công nhận từ rất sớm. Dẫu vậy, anh vừa trở lại sau thời gian dài điều trị chấn thương.

Bryan Mbeumo, người đang giữ vai trò đội trưởng đội tuyển Cameroon, được một số người xem là ứng viên kế nhiệm Bruno trong tương lai.

Nhưng nhìn toàn bộ đội hình, danh sách cầu thủ đủ sức đảm nhận trách nhiệm lãnh đạo Manchester United vẫn rất hạn chế.

Tình trạng thiếu những thủ lĩnh có cá tính mạnh không chỉ xuất hiện tại Old Trafford. Bóng đá hiện đại đã tranh luận về vấn đề này suốt nhiều năm.

Liệu các học viện đào tạo trẻ đang tạo ra những cầu thủ quá khuôn mẫu, khiến cá tính riêng dần bị hạn chế? Việc cầu thủ liên tục chuyển CLB có làm suy giảm lòng trung thành và tinh thần trách nhiệm đối với tập thể?

Trong những cuộc trò chuyện gần đây, Graeme Souness và Harry Redknapp đều cho rằng sự thiếu hụt những nhân vật lãnh đạo trong bóng đá có liên hệ với những thay đổi rộng lớn hơn của xã hội. Quan điểm của họ có thể mang hơi hướng thế hệ cũ, nhưng vẫn chứa đựng những lý lẽ đáng suy ngẫm.

Trớ trêu thay, nét "cổ điển" dễ nhận thấy nhất của Manchester United trong trận thua Como lại nằm ở số áo của hàng phòng ngự: 1, 2, 4, 5 và 3.

KHI CHIẾC BĂNG ĐỘI TRƯỞNG LÀ BIỂU TƯỢNG CỦA TRÁCH NHIỆM

Suốt 35 năm, từ 1982 đến 2017, chiếc băng thủ quân lần lượt được trao cho Bryan Robson, Steve Bruce, Eric Cantona, Roy Keane, Gary Neville, Nemanja Vidic và Wayne Rooney.

Mỗi người có phong cách khác nhau, nhưng đều sở hữu bản lĩnh, tinh thần chiến đấu và cá tính đủ mạnh để tạo ảnh hưởng trong phòng thay đồ.

Ngoại trừ Robson, tất cả những cái tên kể trên đều được Sir Alex Ferguson đưa về Old Trafford. Thật khó hình dung một trong số họ sẽ lựa chọn cách công khai chỉ trích HLV như Bruno vừa làm sau trận thua Como.

Trước cả thế hệ ấy, Manchester United từng được dẫn dắt bởi những nhân vật có câu chuyện cuộc đời đặc biệt.

Johnny Carey là một ví dụ. Trong Thế chiến II, ông phục vụ trong Trung đoàn Kỵ binh Hoàng gia Queen's Royal Hussars và từng giải thích quyết định tham chiến bằng một câu nói đầy tự hào:

"Một đất nước đã cho tôi kế sinh nhai thì xứng đáng để tôi chiến đấu bảo vệ".

Khi chiến tranh kết thúc, Carey trở lại Manchester United. Ông được Matt Busby tin tưởng trao băng đội trưởng và sau đó dẫn dắt CLB chinh phục FA Cup cũng như chức vô địch quốc gia.

Roger Byrne, theo những người từng chứng kiến ông thi đấu cũng sở hữu năng lực lãnh đạo xuất sắc. Đáng tiếc, cuộc đời ông kết thúc trong thảm họa hàng không Munich.

Bobby Charlton lại đại diện cho một kiểu đội trưởng trầm lặng hơn. Ông không cần nói quá nhiều để thể hiện uy tín, bởi những hành động và màn trình diễn trên sân đã đủ tạo ảnh hưởng.

Đến thập niên 1970, Martin Buchan tiếp tục đảm nhận trách nhiệm dẫn dắt Manchester United qua một trong những giai đoạn nhiều biến động của CLB.

BRYAN ROBSON: HÌNH MẪU MÀ MANCHESTER UNITED ĐANG THIẾU

Bryan Robson đeo băng đội trưởng Manchester United trong 12 năm, từ 1982 đến 1994. Ông trải qua giai đoạn chuyển giao sang kỷ nguyên Ferguson và cùng CLB giành tám danh hiệu.

Ông sở hữu tinh thần chiến thắng mãnh liệt, sự quyết đoán và khả năng truyền cảm hứng hiếm có. Đồng đội kính trọng Robson, đối thủ nể phục ông còn giới truyền thông hiểu rằng những phát biểu của ông luôn có trọng lượng.

Robson cũng biết cách bảo vệ tập thể khi sức ép từ bên ngoài gia tăng. Tại EURO 1996, tuyển Anh khởi đầu bằng trận hòa Thụy Sĩ 1-1 đầy thất vọng. HLV Terry Venables cùng các cầu thủ phải hứng chịu làn sóng chỉ trích mạnh mẽ từ báo chí.

Trước trận đấu tiếp theo với Scotland, Liên đoàn Bóng đá Anh quyết định cử Robson, khi ấy là trợ lý của Venables xuất hiện tại buổi họp báo.

Thay vì tìm cách xoa dịu truyền thông, Robson thẳng thắn phản bác những chỉ trích nhằm vào đội tuyển. Ông không ngần ngại khiển trách các phóng viên, thể hiện rõ sự quyết tâm bảo vệ HLV và những cầu thủ đang chịu sức ép.

Với tư cách một người chứng kiến buổi họp báo ấy, Henry Winter vẫn nhớ cách Robson đáp trả giới truyền thông. Những lời nói mạnh mẽ của ông trở thành chất liệu tuyệt vời cho các bài báo ngày hôm sau.

STEVE BRUCE VÀ TINH THẦN CHIẾN ĐẤU ĐẾN PHÚT CUỐI

Steve Bruce ban đầu chia sẻ trách nhiệm đội trưởng với Bryan Robson trước khi chính thức tiếp quản chiếc băng thủ quân.

Bruce nổi tiếng nhờ tinh thần thi đấu quả cảm và khả năng vượt qua đau đớn để tiếp tục cống hiến. Ông sẵn sàng làm mọi thứ trong khả năng để bảo vệ đội bóng.

Khi Manchester United đứng trước nguy cơ đánh rơi những điểm số quan trọng, Bruce liên tiếp lập công ở phút 86 và 96, giúp đội bóng hoàn tất màn lội ngược dòng khó tin.

Trên đường biên, trợ lý Brian Kidd lao vào sân rồi quỳ sụp xuống vì sung sướng. Ferguson tung nắm đấm lên không trung. Khoảnh khắc ấy gắn liền với sự ra đời của khái niệm "Fergie Time", biểu tượng cho khả năng chiến đấu đến những giây cuối cùng của Manchester United.

Mùa giải tiếp theo, Bruce dẫn dắt đội bóng giành cú đúp danh hiệu đầu tiên trong lịch sử CLB.

Sự tận hiến của ông còn được thể hiện qua một chi tiết ít người biết. Trong thỏa thuận giữa Bruce và Manchester United từng có điều khoản quy định CLB sẽ thanh toán chi phí phẫu thuật chỉnh sửa mũi nếu ông hoàn thành mười năm phục vụ.

Đến thời điểm ấy, chiếc mũi của Bruce đã bị gãy gần mười lần trong những pha tranh chấp trên sân.

ERIC CANTONA, ROY KEANE VÀ NHỮNG THỦ LĨNH KHÔNG BIẾT LÙI BƯỚC

Khi Ferguson quyết định trao băng đội trưởng cho Eric Cantona, không ít người cảm thấy bất ngờ. Chỉ một năm trước (1995), tiền đạo người Pháp gây chấn động với cú đá kung-fu nhằm vào một CĐV tại Selhurst Park.

So với hình mẫu tận tụy và kỷ luật như Bruce, Cantona có cá tính hoàn toàn khác biệt. Tuy nhiên, Ferguson nhận ra khả năng tạo ảnh hưởng của ông đối với đồng đội.

Cantona đã đáp lại niềm tin ấy bằng những màn trình diễn thuyết phục. Ông ghi 15 bàn trên mọi đấu trường và dẫn dắt Manchester United giành chức vô địch.

Nếu Cantona thể hiện quyền uy bằng tài năng và khí chất, Roy Keane lại xây dựng vị thế từ tinh thần chiến đấu quyết liệt đến mức gần như cực đoan.

Manchester United bị dẫn 0-2, trong khi Keane nhận thẻ vàng khiến ông chắc chắn phải vắng mặt ở trận chung kết nếu đội bóng giành quyền đi tiếp.

Bất chấp việc bản thân không còn cơ hội góp mặt ở trận đấu quan trọng nhất mùa giải, Keane vẫn chiến đấu với tất cả sức lực. Ông thúc đẩy đồng đội, tranh chấp không khoan nhượng và đóng vai trò quan trọng trong màn ngược dòng thắng 3-2 của Manchester United.

Keane hiểu rằng thành công của đội bóng phải được đặt cao hơn lợi ích cá nhân, kể cả khi ông không thể trực tiếp tận hưởng thành quả cuối cùng.

Gary Neville tiếp nối truyền thống ấy bằng sự bền bỉ và lòng trung thành. Trong sáu năm làm đội trưởng, ông cùng Manchester United giành thêm bảy danh hiệu, duy trì tinh thần thi đấu đầy nhiệt huyết qua từng trận.

Nemanja Vidic lại gây dựng uy tín bằng khả năng chỉ huy hàng phòng ngự. Trung vệ người Serbia kết hợp tư duy đọc tình huống sắc bén với lối chơi mạnh mẽ, quyết đoán. Anh góp công đưa đội bóng đến hai chức vô địch trong thời gian giữ vai trò thủ quân.

Wayne Rooney cũng thuộc mẫu cầu thủ sẵn sàng hy sinh vì tập thể. Anh cống hiến không ngừng nghỉ, thi đấu bằng tinh thần quyết tâm cao và cùng Manchester United giành thêm ba danh hiệu khi đảm nhận băng đội trưởng.

MICHAEL CARRICK VÀ SỰ KHÁC BIỆT GIỮA CÁC THẾ HỆ

Sau Rooney, Michael Carrick được trao chiếc băng đội trưởng ở mùa giải 2017/18. Carrick không sở hữu cá tính mạnh mẽ hay phong cách lãnh đạo quyết liệt như Keane, Robson hoặc Bruce. Tuy nhiên, anh hiểu rõ trách nhiệm của người đại diện cho Manchester United.

Khi được bổ nhiệm, Carrick khẳng định:

"Tôi sẽ cố gắng làm gương cho mọi người".

Anh thực hiện lời hứa ấy bằng thái độ chuyên nghiệp, sự tận tụy và tinh thần cống hiến dành cho đội bóng.

Jose Mourinho đặc biệt đánh giá cao Carrick. HLV người Bồ Đào Nha tin tưởng phẩm chất, lòng trung thành và sự hiểu biết bóng đá của tiền vệ này đến mức mời anh gia nhập ban huấn luyện sau khi kết thúc mùa giải.

Carrick không cần những tuyên bố lớn lao để khẳng định quyền uy. Ông duy trì sự tôn trọng từ đồng đội bằng chính cách mình làm việc và hành xử.

Sau Carrick, chiếc băng đội trưởng lần lượt được chuyển giao cho Antonio Valencia, Ashley Young, Harry Maguire và cuối cùng là Bruno Fernandes.

Nếu Bruno rời Old Trafford vào năm tới, ban lãnh đạo Manchester United sẽ phải đưa ra một quyết định quan trọng. Người kế nhiệm cần đủ năng lực chuyên môn để dẫn dắt đội bóng trên sân, đồng thời sở hữu bản lĩnh, uy tín và tinh thần trách nhiệm tương xứng với chiếc băng đội trưởng từng thuộc về Bryan Robson, Steve Bruce, Eric Cantona hay Roy Keane.

Theo Henry Winter.