Nếu như, theo những gì vừa diễn ra, Jorge Jesus được nhớ đến chủ yếu với tư cách người chấm dứt sự nghiệp đội tuyển Bồ Đào Nha của Cristiano Ronaldo, thì đó sẽ là một sự bất công trên hai phương diện.
Trước hết, không có mối quan hệ nhân quả rõ ràng nào cho phép quy trách nhiệm trực tiếp cho HLV trưởng Bồ Đào Nha trong những sự kiện diễn ra tuần này. Jesus khiến Ronaldo tức giận, đầu tiên là khi để cầu thủ 41 tuổi ngồi dự bị trong trận Bồ Đào Nha thắng Na Uy 2-1 hôm Chủ nhật, sau đó là khi ông từ chối xuống nước hay tìm cách xoa dịu tình hình.
Nhưng việc Ronaldo rời trại tập trung của Bồ Đào Nha tại Copenhagen ba ngày sau đó lại là một trường hợp điển hình của việc tự đẩy mình vào thế khó, một nỗ lực tự nguyện biến bản thân thành người chịu thiệt. Có lẽ sau này chúng ta sẽ biết Jesus thực sự đã lên kế hoạch đẩy Ronaldo khỏi con tàu. Nhưng Ronaldo vẫn là người tự mình nhảy xuống, vì cái tôi của chính anh.
Bên cạnh đó còn có một bản lý lịch đầy ấn tượng của Jesus, thứ không đáng bị che khuất bởi hàng loạt hình ảnh GIF ghi lại vẻ mặt cau có của Ronaldo. Jesus, người được bổ nhiệm làm HLV trưởng Bồ Đào Nha hồi tháng 7, có lẽ là một trong những HLV bị đánh giá thấp nhất trong hai thập kỷ qua, phần lớn bởi những thành công của ông đến ở những khu vực nằm ngoài tâm điểm chú ý của thế giới bóng đá. Một HLV từng giành chức vô địch quốc gia trên ba châu lục, cùng với một Copa Libertadores, không đáng bị thu gọn thành một nhân vật phụ trong câu chuyện của Ronaldo.
Nhưng theo một cách kỳ lạ, tất cả những điều này có lẽ lại rất đúng với phong cách của Jesus. Ở tuổi 72, ông là một trong những tay súng cừ khôi của bóng đá, một nhà cầm quân sắc sảo, từng trải và có phần gai góc, được thúc đẩy bởi nguồn năng lượng giận dữ chính nghĩa dường như không bao giờ cạn. Jesus là một chiến thuật gia xuất sắc và tỉ mỉ, nhưng đồng thời cũng cứng đầu, dễ nổi nóng và có lẽ hơi tự cao.
| Cristiano Ronaldo không được sử dụng trong chiến thắng của đội nhà trước Na Uy. Ảnh: Cornelius Poppe/NTB/AFP via Getty Images |
Jesus từng là một cầu thủ ở mức trung bình. Ông khởi nghiệp tại Sporting CP, nơi cha ông từng thi đấu vào những năm 1940, nhưng có một sự nghiệp khá phiêu bạt, khoác áo thêm 12 CLB khác. Những năm đầu trên con đường huấn luyện của ông cũng diễn ra theo cách tương tự: Jesus đưa đội bóng nhỏ Amora thăng hạng lên giải hạng Nhì Bồ Đào Nha, trước khi liên tục chuyển qua các CLB ở những tầng thấp hơn của giải đấu cao nhất.
Sự công nhận đến khá muộn.
Sau khi đưa Braga vào vòng knock-out UEFA Cup, ông có cơ hội đầu tiên dẫn dắt một trong ba đội bóng lớn của Bồ Đào Nha vào năm 2009. Buổi họp báo đầu tiên của Jesus tại Benfica sau này trở thành một câu chuyện kinh điển.
“Các cầu thủ sẽ chơi hay gấp đôi so với mùa trước,” ông tuyên bố. “Và thậm chí có thể còn tốt hơn thế.”
Câu nói ấy thể hiện một mặt trong con người Jesus: sự tự tin gần như bẩm sinh. Cũng trong ngày hôm đó, ở buổi tập đầu tiên, các cầu thủ Benfica được chứng kiến một khía cạnh khác.
Jesus yêu cầu họ chạy vòng quanh sân dưới cái nắng buổi chiều. Một lúc sau, họ nhận ra chiếc thùng giữ lạnh, nơi thường lấy những chai nước, không còn ở đó. Khi một vài cầu thủ hướng thẳng về phía phòng thay đồ, Jesus lập tức quát tháo và chửi mắng họ. Thông điệp rất rõ ràng: chỉ ông mới quyết định khi nào họ được uống nước. Và cũng chỉ ông mới quyết định mọi thứ.
“Trong một CLB, chỉ có một người được quyền ra lệnh cho tôi: chủ tịch,” Jesus nói trong một cuộc phỏng vấn với tờ Sol năm 2014. “Không ai khác. Tôi không cho phép điều đó.”
Benfica giành chức vô địch quốc gia đầu tiên sau 5 năm ngay trong mùa giải đầu tiên của Jesus. Khi ông rời CLB vào năm 2015, Benfica đã có thêm hai chức vô địch quốc gia, cùng một Cúp Quốc gia Bồ Đào Nha và năm Cúp Liên đoàn.
Những thành công ấy biến Jesus thành một biểu tượng tại Benfica và càng củng cố sự tự tin vốn có của ông. “Tôi nghĩ mình là HLV giỏi nhất thế giới,” ông nói trong cuộc phỏng vấn với Sol năm đó, một phát biểu hoàn toàn phù hợp với phong thái thường thấy của Jesus.
Một trong những điều thú vị về Jesus là ông gần như hoàn toàn tự học và tự định hình bản thân. Ông chưa bao giờ tự đặt mình vào một trường phái huấn luyện cụ thể nào. Jesus thường nói rằng những ý tưởng của ông xuất phát từ chính bên trong mình và nhiều lần ví bản thân như một họa sĩ.
“Một số người chỉ sao chép những gì người khác làm,” ông nói trong một cuộc phỏng vấn với Fox Sports Brasil năm 2020. “Chúa đã trao cho tôi cơ hội để trở thành một người sáng tạo.”
Nghe có vẻ như một lời tự đề cao bản thân, nhưng những người hiểu rõ Jesus khẳng định rằng trong đó có phần sự thật. “Ông ấy không học hỏi từ bất kỳ ai,” Manuel Sergio, chuyên gia về vận động từng làm việc với Jesus tại Benfica, nói với tạp chí Exame năm 2015. “Ông ấy không đọc sách. Ông ấy tham dự các cuộc họp dành cho HLV của UEFA và cảm thấy mình chẳng học được gì. Ông ấy làm theo logic của trái tim mình.”
| Ảnh: AFP |
Trái tim ấy đưa Jesus đến Sporting sau khi rời Benfica. Quãng thời gian đầy thất vọng tại đây phần nào làm suy giảm vị thế của ông, cũng như việc chuyển tới Al Hilal ở Saudi Arabia sau đó, dù ông vẫn giành thêm một chức vô địch quốc gia.
Mãi đến năm 2019, Jesus mới thực sự trở lại mạnh mẽ khi gia nhập Flamengo, một trong những CLB lớn nhất Brazil, và đưa đội bóng này giành cú đúp lịch sử, vô địch quốc gia Brazil và Copa Libertadores trong cùng một năm.
Không hề quá lời khi nói rằng Brazil từng phải lòng Jesus. Những chiến thuật táo bạo, giàu năng lượng và hiện đại của ông đã tạo ra một trong những thứ bóng đá hay nhất mà đất nước này chứng kiến trong nhiều năm. Jesus gần như là một “cỗ máy phát ngôn” biết đi, luôn sẵn sàng nháy mắt và tung ra những câu nói ấn tượng, khiến giới truyền thông địa phương đặc biệt yêu mến. Các cầu thủ cũng thần tượng ông, nhanh chóng nhận ra rằng sự ám ảnh của Jesus với từng chi tiết và khả năng làm chủ mọi thứ trên sân tập là điều hoàn toàn mới mẻ đối với bóng đá Brazil.
“Ông ấy đã nâng tầm chúng tôi,” thủ môn Diego Alves nói vào tháng 11/2019. “Ông ấy nghĩ về bóng đá 24 giờ mỗi ngày. Ông ấy muốn chúng tôi hướng tới sự hoàn hảo.”
Tuy nhiên, cá tính của Jesus không phải lúc nào cũng được tất cả mọi người yêu thích.
“Bảo thủ và phiến diện,” một cựu đồng nghiệp tại Benfica từng nhận xét về ông vào cuối nhiệm kỳ đầu tiên tại Estádio da Luz (Jesus sau đó trở lại CLB nhưng không thành công như trước, sau quãng thời gian làm việc tại Brazil). “Ông ấy nghĩ cả thế giới xoay quanh mình và chẳng có gì để học hỏi từ bất kỳ ai.”
Jesus từng xảy ra mâu thuẫn với những cầu thủ trụ cột tại nhiều CLB khác nhau, và những vụ việc này thường được khép lại bằng những lời đáp trả sắc bén trên mặt báo.
“Nếu tôi muốn chọn anh ta, tôi đã chọn rồi,” Jesus nói về tiền vệ Carlos Martins của Benfica trong mùa giải 2012/13.
Một cuộc khẩu chiến với tiền đạo người Algeria Islam Slimani tại Sporting thậm chí còn kết thúc theo cách dữ dội hơn.
“Những gì Slimani nói chẳng có giá trị gì,” Jesus tuyên bố. “Tôi là người chịu trách nhiệm. Mọi người phải tuân theo quyết định của tôi, kể cả khi điều đó khiến họ buồn nôn. Nếu cần, tôi có thể mua thuốc cho họ.”
Khi Liên đoàn Bóng đá Bồ Đào Nha bổ nhiệm Jesus, họ không chỉ chọn Jesus, một nhà vô địch liên tục, một người có tầm nhìn. Họ cũng biết mình đang lựa chọn chính con người ấy. Trong buổi họp báo đầu tiên hồi tháng 7, ông tuyên bố sẽ “không ngại đối đầu với bất kỳ ai”, một câu nói khi đó chỉ khiến người ta nhướn mày đôi chút, nhưng giờ đây lại mang một hàm ý nặng nề hơn rất nhiều.
Liệu những gì xảy ra trong 7 ngày qua có phải là điều không thể tránh khỏi?
Những người ra quyết định của bóng đá Bồ Đào Nha có thể chỉ ra quãng thời gian Jesus và Ronaldo làm việc cùng nhau tại Al Nassr, nơi mối quan hệ giữa hai người khá hòa thuận và mang về chức vô địch Saudi Pro League.
Ronaldo đá chính trong trận đầu tiên Jesus dẫn dắt Bồ Đào Nha, gặp Xứ Wales vào tuần trước. Anh hoàn toàn có thể tiếp tục đá chính trước Đan Mạch vào tối thứ Năm nếu không sớm rời khỏi trại tập trung.
Jesus có vẻ hơi khó chịu khi phải trả lời quá nhiều câu hỏi liên quan đến Ronaldo trước và sau trận gặp Na Uy, nhưng ông không cho thấy dấu hiệu nào của việc muốn châm ngòi cho một cuộc nội chiến.
Nếu Jesus có lỗi trong bất kỳ chuyện gì, thì đó chỉ là ông kiên định với những nguyên tắc của mình và bảo vệ quyền được làm như vậy một cách công khai. Chúng ta không biết chính xác phát biểu nào của Jesus khiến Ronaldo tức giận, nhưng nhìn tổng thể, buổi họp báo quan trọng hôm thứ Tư mang một tinh thần không hề có chút hối tiếc nào, thậm chí có phần đầy thách thức.
“Không một cầu thủ nào có thể thay đổi những quan điểm của tôi,” Jesus nói. “Không phải cậu ấy, cũng chẳng phải bất kỳ ai khác.”
Có thể câu chuyện này sẽ còn kéo dài thêm một thời gian nữa. Các cầu thủ được hỏi về sự việc sau chiến thắng trước Đan Mạch. Thủ tướng Bồ Đào Nha thậm chí đã gọi điện cho Jesus. Vị thế của Ronaldo tại quê nhà gần như chắc chắn sẽ khiến chuyện này bị đẩy lên tầm một cuộc khủng hoảng quốc gia. Vẫn có khả năng hai bên sẽ tìm được cách hàn gắn.
Tuy nhiên, người phải nhượng bộ sẽ là Ronaldo. Nếu không, Jesus sẽ ra đi. Với ông, không có vùng xám ở giữa. Làm khác đi sẽ đồng nghĩa với việc phản bội tất cả những gì ông theo đuổi.
Vài tháng sau khi lần đầu rời Benfica, Jesus xuất hiện trên trang bìa phiên bản Bồ Đào Nha của tạp chí GQ. Ông mặc bộ tuxedo, đeo nơ cổ và thổi một bong bóng bằng kẹo cao su màu hồng. Trông Jesus vừa có vẻ ngông nghênh, đầy tự tin và cực kỳ phong cách.
Dòng tít khi đó là gì?
Rất đáng chú ý, bởi chỉ với bốn từ và một dấu hoa thị mang màu sắc đầy ẩn ý, nó gần như đã cô đọng toàn bộ danh tiếng của Jesus.
“Nobody f*cks with Jesus” - không ai có thể động đến Jesus.
(Theo The Athletic)