Juninho Pernambucano: Nhất nghệ tinh, nhất thân vinh

Juninho là một cầu thủ kỳ lạ. Anh sinh ra trong thời kỳ mà tài năng ở hàng tiền vệ Brazil nhiều như lá mùa thu, sáng như sao trên trời.
Bản thân Juninho cũng hoàn toàn bất lực trong việc tìm kiếm một vị trí bên trong hàng tiền vệ ấy, và cũng như sự khiêm nhường ẩn trong vẻ mặt có phần ẩn nhẫn của mình, thay vì chọn những đội bóng hàng đầu để cống hiến như những người đồng hương, anh giành hết những năm tháng đỉnh cao cho Lyon, Vua Sư Tử ở nước Pháp. Nhưng hề chi, khi lịch sử bóng đá chỉ cần nhiêu đó để ghi tên anh vào ngôi đền của những huyền thoại.
 

Nếu bạn nghe ai đó thay vì nói cú sút phạt theo kiểu “knuckle shot” trở thành “Juninho style” thì đó hoàn toàn là điều đã được chấp nhận rộng rãi. Tựa như việc Panenka biến cú “xúc thìa” thành tài sản đăng ký bản quyền hay Johan Cruyff ghi danh vào sách vở về kỹ năng rê bóng bằng động tác “giả vờ sút”, thì bản thân Juninho đã biến kỹ thuật sút phạt của anh thành một nghệ thuật.
 

Loạt trận vòng bảng Champions League năm 2003-2004, Lyon đến làm khách trên sân Olympic của Bayern Munich. Nhà vô địch nước Pháp được hưởng pha sút phạt chếch về phía bên trái theo hướng tấn công. Juninho đứng trước bóng, anh đối mặt với thủ thành xuất sắc nhất thế giới thời gian ấy là Oliver Kahn. Số 8 đặt bóng xuống sân và bước lùi thật xa ra đằng sau. Trọng tài thổi còi, anh bắt đầu những bước chạy, mọi người trên sân chờ vào một cú đóng mu thật mạnh của cầu thủ Brazil. Nhưng không, anh sục bóng, lướt nhanh bàn chân trên nền cỏ, trái bóng liệng đi thành hình tựa con rắn trườn. Oliver Kahn hoảng hồn dõi mắt theo đường bóng, anh bay người mạnh đến nỗi đầu đập vào cột dọc. Bóng bay vào lưới trong sự ngỡ ngàng của nhiều người. Thậm chí một cậu bé nhặt bóng đằng sau khung thành còn tưởng bóng đã ra ngoài và chuẩn bị tư thế để đón hướng bóng, hình ảnh hài hước mà chính bản thân Juninho mãi không bao giờ quên. 
 

Đó cũng là khoảnh khắc mà huyền thoại về sút phạt ra đời, một cuộc cách mạng trong những tình huống bóng chết nằm ở khu trung lộ được phát kiến. Dĩ nhiên kỹ thuật “sục bóng” ấy không phải chỉ một mình Juninho biết, nhưng nếu đặt mình vào thời gian ấy, trong hoàn cảnh ấy mới thấy nó vĩ đại đến nhường nào. Trong thời kỳ mà nhiều danh thủ sút phạt sử dụng những kỹ thuật như cứa lòng của Beckham, hay “gõ búa” vung hết chân của những họng pháo đương thời, thì chính Juninho đã đi ngược lại số đông. Những chân sút khác mong muốn kéo dài thời gian tiếp xúc bóng càng nhiều càng tốt để dồn hết động năng vào bóng, cũng như kiểm soát đường đi của bóng nhằm tạo ra một hình vòng cung tuyệt đẹp, thì Juninho lại mong muốn thời gian tiếp xúc ấy càng ít càng tốt, khiến cho trái bóng không xoáy, và sẽ liệng trên cao trong khi bay đến khung thành. Chính điều ấy khiến cho thủ môn bối rối trong pha ngăn cản, và bàn thắng đến như một điều tất yếu.
 

Để hiểu hơn về “Juninho style” thì hãy điểm qua câu nhận xét này của Andrea Pirlo, người đã tự nhận là mất ăn mất ngủ bởi quỹ đạo “mãng xà” trên bầu trời xanh. 
 

“Cậu ấy có thể khiến trái bóng làm những điều không tưởng. Cậu ấy không bao giờ phạm sai lầm. Không bao giờ nhé. Tôi đã kiểm tra thông số và nhận thấy điều ấy là không thể xảy ra. Ôi, việc tìm ra những bí ẩn đằng sau quỹ đạo ấy chiếm hết tâm trí tôi. Bí quyết là cách Juninho chạm bóng chứ không phải là điểm tiếp xúc. Chỉ cần ba ngón chân để chạm vào bóng chứ không phải là toàn bộ ngón chân”.
 

Đó là điều mà Pirlo đã phát hiện ra. Các nhà báo còn phân tích sâu hơn khi nói kỹ thuật mà Juninho sử dụng nó giống như những tay ném bóng trong bộ môn bóng chày, nếu bạn để ý thì những tay ném này không bao giờ sử dụng toàn bộ bàn tay để nắm bóng mà chỉ cần ba ngón tay, dụng ý cũng là để trái bóng không theo một quỹ đạo mà liệng đi một cách ma quái, khiến tay đỡ bóng của đối phương bối rối. Juninho vĩ đại ở chỗ, đã vận dụng hoàn hảo nó vào bộ môn túc cầu.
 

Bảy mươi lăm bàn thắng đến từ những pha sút phạt trong suốt sự nghiệp, đó chỉ là những thống kê đếm được chính thức, và dĩ nhiên điểm nhấn của một tay sút phạt tốt không chỉ bao gồm bàn thắng mà còn vô số những tình huống có thể dẫn đến bàn thắng khác. Juninho thật sự là quái nhân trong những tình huống bóng chết. Anh hiểu kỹ năng của mình đến từng chi tiết nhỏ. Dĩ nhiên một cao nhân thì không chỉ biết sục bóng để liệng đi như trong trận đấu với Bayern Munich. 
 

Nếu điểm đặt bóng dạt nhiều về chấm phạt góc, Juninho sẽ tiếp xúc lâu hơn, ăn má trong nhiều hơn để vẽ nên đường cong tuyệt đẹp như chiếc cầu vồng anh vẽ vào lưới của Barcelona vào mùa xuân năm 2009. Nếu khoảng cách xa hơn, và nằm trong phần trung lộ hơi chếch về bên phải một chút thì đội trưởng của Lyon sẽ vung chân nhanh hơn, tiếp xúc bóng ít hơn để có thể vẽ nên đường đạn với tốc độ của Flash như bàn thắng ghi vào lưới của Real Madrid. Oliver Kahn, Victor Valdes, Iker Casillas ba thủ thành nổi tiếng với khả năng phản xạ phi thường, nhưng trong cả ba tình huống đều thể hiện rõ sự bối rối trên khuôn mặt. Nhiêu đó thôi cũng cho thấy hết sự đáng sợ của “Juninho Style” rồi.
 

Nhưng Juninho đạt đến tầm cỡ ấy không phải là một điều ngẫu nhiên, nó là thành quả của một quá trình luyện tập dài hơi và không biết mệt mỏi của bản thân. Có một giai thoại là suốt tám năm tỏa sáng ở Lyon, mỗi khi ghi bàn ở chấm đá phạt, Juninho luôn chạy đến ăn mừng đầu tiên với một người, đó chính là thủ thành Rémy Vercoutre. Thủ thành dự bị của Lyon đã từng chia sẻ, lẽ ra thì Juninho phải ghi được hàng trăm bàn thắng bằng những pha “sục bóng” của mình, bởi anh đã phải làm…bia đỡ đạn cho hàng ngàn cú sút phạt của Juninho. Trong mỗi buổi tập của Lyon, mỗi khi thời gian huấn luyện kết thúc, đội trưởng người Brazil luôn mang người bạn của mình ra luyện tập, mỗi lần như vậy anh sút đến 40-50 quả, và 90% trong đó là vào khung thành. “Và dĩ nhiên, vào khung thành thì chắc chắn là có bàn thắng”, Remy dí dỏm thông báo.
 

“Nhất nghệ tinh nhất thân vinh”, câu nói để chỉ cho những người có tài năng chuyên biệt sẽ luôn làm nên công danh sự nghiệp. Lẽ dĩ nhiên để trở thành một tiền vệ xuất sắc, cộng thêm là đội trưởng của một Lyon thống trị thì Juninho không chỉ giỏi ở khả năng sút phạt, anh còn có đầu óc điều tiết, nhãn quan chiến thuật tuyệt vời. Nhưng không thể phủ nhận rằng, chính nhờ những pha sút phạt thần sầu đã dẫn anh vào ngôi đền của một huyền thoại. Nó là cả một tiền đề cho những cầu thủ trẻ thực hiện những pha bóng chết sau này trên sân cỏ, và thậm chí là những cú sút lái bóng khi mà khung thành giờ đã đã được che chắn hơn ngày xưa rất nhiều. Juninho Pernambucano sẽ luôn là cái tên được ghi vào lịch sử bóng đá như người đã hoàn thiện kỹ thuật “knuckle shot”, biến nó thành một thương hiệu “Juninho Style” đi vào huyền thoại. Để từ đó có một cầu thủ tự tin phát biểu rằng: những quả sút phạt tầm 25m còn dễ hơn những quả sút Penalty.

PHƯƠNG GP (TTVN)