logo tren duong pitch logo bong da 24h

Giải mã Luiz Felipe Scolari, chiến lược gia thiên tài của bóng đá Brazil

Thứ Sáu 01/02/2019 09:14

Gần đây, khái niệm "Triết lý Sarri" (Sarrism) ngày càng phổ biến hơn nhờ công của người khai sinh ra nó, Maurizio Sarri, một HLV người Italia lập dị với một lối chơi đôi công, tốc độ và thiên về kiểm soát bóng, một định nghĩa được quyển từ điển tiếng Italia, Treccani, thêm vào nhiều năm trước.
 
Ở bờ bên kia Đại Dương, có thể nói rằng, một HLV già hơn HLV người Tuscan tới 10 tuổi, cũng có được một triết lý bóng đá riêng của mình. Và người đó không ai khác, chính là Luiz Felipe Scolari, người mang trong mình một "Triết lý Scolari" (Scolarismo) rất riêng.
Giải mã Luiz Felipe Scolari, chiến lược gia của bóng đá Brazil hình ảnh
 
Cựu HLV Chelsea và Bồ Đào Nha là một hậu vệ khét tiếng thời còn thi đấu. Ở vị trí trung vệ cho Caxias RS, Scolari được biết đến bởi thể lực sung mãn hơn là kỹ thuật. Những gì các tài liệu thời đó ghi lại được đã cho thấy được hình ảnh của một cầu thủ cứng rắn, người sau đó đã đem tính cách này của mình vào sự nghiệp cầm quân.
 
Triết lý bóng đá có phần thô cứng và trực diện này của ông được áp dụng ngay sau khi ông trở thành HLV,  bắt đầu vào năm 1982 ở CSA-AL. Mỉa mai thay, giới mộ điệu khi đó lại bị mê hoặc bởi Jogo Bonito của Brazil ở World Cup năm 1982 ở TBN. Một điều trái ngược hoàn toàn với lối chơi của Scolari.
 
Triết lý ban đầu của Scolari, vốn dựa nhiều vào sự thực dụng và mạnh bạo, giúp ông giành được chức vô địch đầu tiên ở thập niên 90. Và cũng nhờ lối chơi độc đáo đó mà ông có được chỗ đứng trong làng bóng đá Brazil. Scolari, dù có như thế nào đi nữa, cũng rất độc đáo ở quê nhà.
 
HLV Scolari danh gia rat cao Barcelona
 
Felipao, như người ta vẫn thường gọi, coi bóng đá xấu xí là một cách giành chiến thắng. Và ở thời nay, triết lý đó có thể được so sánh với Jose Mourinho. Criciuma, Grêmio và Palmeiras, ba đội bóng từng được Felipao dẫn dắt ở thập niên 90, có ba điểm chung: hàng phòng ngự vững chắc, lối tấn công thực tế và một tinh thần vững chắc không gì suy suyển nổi.
 
Sự kết hợp độc đáo này giúp họ có được những trận thắng sát nút, cũng như một phòng truyền thống dày đặc cup. Và trên con đường trở thành một trong những HLV tuyệt vời nhất bên ngoài Châu Âu, Scolari đã hai lần nâng Copa Libertadores: với Gremio vào năm 1995 và Palmeiras vào năm 1999. Cùng với đó hai Cup Brazil và một danh hiệu HLV Nam Mỹ của năm
 
Scolari thường ra sân với một đội hình 4-4-2 cổ điển với các hậu vệ dâng cao (Rivarola, Roque Junior và Junior Baiano), các hậu vệ thường gia tăng sức ép ở mọi thời điểm (Acre, Junior và Roger), các tiền vệ phòng ngự chắc chắn (Cesar Sampaio, Dinho) và hai tiền vệ công đầy sáng tạo (Alex, Carlos Miguel), một cầu thủ đánh chặn (như Mario Jardel hay Oseas) và một tiền đạo nhanh nhẹ (Paulo Nunes). Lối chơi của họ rất bình thường và có phần dễ đoán, một lối chơi dựa nhiều vào các mảng phòng ngự, luân chuyển bóng và phản công nhanh.
 
HLV Scolari dua ra nhung thong ke ve thanh tich cua Brazil tu nam 2012
 
Một dấu ấn khác của Scolari trong thời kỳ này đó là những hành động lạ của ông, điều mà cả thế giới sau này đều chứng kiến. Đối với ông, phòng thay đồ là một nơi linh thiêng, và ở mọi đội bóng ông đã đi qua, ông đều truyền tư tưởng này vào cầu thủ. Kể cả ở Chelsea, khi mọi thứ dần trở nên xấu đi, ông vẫn giữ được một tinh thần đoàn kết cao trong nội bộ đội bóng.
 
Thế nhưng, ông lại cực kỳ kín kẽ với cánh phóng viên, điều này khiến ông trở thành một trò  đùa trong mắt họ khi luôn lo sợ những tin tức không hay của các cầu thủ bị lộ ra ngoài. Rõ ràng, mối quan hệ của ông với cánh phóng viên không hề tốt một tí nào. Và có lẽ đó là lý do vì sao ông không bao giờ nhận được sự trân trọng mà ông đáng được hưởng. Và không có gì phải bàn cãi khi nói rằng, Felipão chính là HLV xuất sắc nhất của Brazil trong 25 năm qua.
 
Đến năm 2001, khi đã có trong tay 2 Libertardores và một thành tích xuất sắc ở đấu trường quốc nội, Scolari được bổ nhiệm vào chiếc ghế nóng ở ĐT Brazil. Và đúng một năm sau, cái tên của ông trở thành bất tử trong lòng NHM Selecao.
 
Voi Scolari, Brazil la doi bong gia dinh
 
Ở World Cup trên đất Nhật Bản và Hàn Quốc, Scolari chuyển đổi từ đội hình 4-4-2 quen thuộc sang một đội hình 3-5-2 mới mẻ với hai hạt nhân là Rivaldo và Ronaldo cùng ngôi sao trẻ đang lên Ronaldinho. Với việc những ngôi sao một thời như Djalminha, Marcio Amoroso và Giovane Eiber phải vắng mặt, rõ ràng đây là một canh bạc tất tay của Big Phil.
 
Và canh bạc này đã đem về một món hời cho Scolari khi bộ ba này đóng góp 15 bàn trong số 18 bàn thắng của Selecao ở giải đấu này. Họ có được một hàng phòng ngự vững chắc với các trung vệ Lucio, Edmilson và Roque Junior, cùng với Cafu và Roberto Carlos ở hai bên cánh.
 
Với một hàng thủ vững chắc, Scolari có đủ tự tin để thi triển một lối đá phóng khoáng hơn, tự do hơn. Đội hình Brazil năm đó được NHM Selecao gọi một cách trìu mến là "Gia đình Scolari" (Familia Scolari), vì họ xem Selecao là một gia đình với một người cha là Scolari, một người luôn biết cách truyền cảm hứng và tạo thêm sinh khí cũng như gia cố sự đoàn kết trong bất cứ đội bóng nào ông từng dẫn dắt, một thứ tinh thần vẫn được các học trò của ông nhớ đến cho tới tận ngày nay.
 
Có lẽ một trong những yếu tố rõ nét nhất tạo nên Scolarismo đến từ quyết định để nhà vô địch 1994 Romario ở nhà, một quyết định dựa trên bản năng của Scolari, dù cánh báo chí và NHM gây sức ép lên ông. Và nhờ vậy, ông đã vươn tới thành công ở kỳ World Cup năm đó.
 
Scolari tung cung tuyen Bo Dao Nha ve nhi o Euro 2004, vao tu ket Euro 2008 va ban ket World Cup 2006.
Scolari từng cùng tuyển Bồ Đào Nha về nhì ở Euro 2004, vào tứ kết Euro 2008 và bán kết World Cup 2006.
Chức vô địch năm 2002 đã đưa tên tuổi của Luiz Felipe Scolari ra bên ngoài TG. Từ Brazil, ông chuyển sang ghế nóng ở ĐT Bồ Đào Nha, và ở đó, ông đã có được vị trí Á quân ở kỳ Euro 2004, kỳ Euro trên chính đất Bồ Đào Nha cũng như vị trí thứ 4 ở kỳ World Cup 2006 trên đất Đức. Nhưng quan trọng nhất, đó là việc ông đã khơi gợi lại được lòng tự hào đã từng bị đánh mất của BĐN, và nhờ đó giúp ông trở thành một trong những HLV được mời gọi nhiều nhất TG thời điểm đó. Và con đường đến thành công này đậm chất "Scolari"
 
Vẫn là những cuộc khẩu chiến, vẫn là những mối bất hòa với cầu thủ như Vitor Baia, một mối bất hòa gần giống với Romario. Nhưng trên hết, trong quãng thời gian của mình ở Bồ Đào Nha, ông đã rèn dũa một Cristiano Ronaldo lúc đấy vẫn còn non nớt và xây dựng một đội bóng vĩ đại từ những con người bình thường. Một điều thường thấy ở ông.
 
Năm 2008, sau khi thành công với BĐN, ông nhận lời mời tới Chelsea của Roman Abramovich, nhiệm vụ của ông khi đó khó nhưng không hề bất khả, nhất là với một HLV có đẳng cấp đã được chứng minh như ông, đó là đưa Chelsea trở thành nhà vô địch Châu Âu bằng số tiền đồ sộ của ông chủ người Nga.
Roman Abramovich: Ke thay doi ca chau Au vi tinh yeu The Bridge1
 
Từ những ngày đầu, Scolari đã có bất hòa với cánh truyền thông xứ sở sương mù, những người mới vài tháng trước còn chào đón sự có mặt của ông. Bản tính thẳng thắn của ông có lẽ khiến nhiều người cảm thấy khó chịu. Nhưng đó là một phần của Scolarismo, một phần của triết lý "Chúng ta chống lại họ".
 
Từng kiểm soát những cá nhân có cái tôi rất lớn, nhưng Scolari lại gặp khó khăn khi dẫn dắt những cái tôi lớn khác ở sân Stamford Bridge như Michael Ballack, Nicolas Anelka hay Didier Drogba. Có thể thấy rõ điều đó qua việc ông từng có ý định đổi anh với Adriano của Inter, và  khi thương vụ này đổ bể, "Voi Rừng" đã tỏ rõ mối hiềm khích với ông thầy người Brazil.
 
Vấn đề với Ballack xuất phát từ việc anh bị đẩy lên ghế dự bị để Deco có nhiều đất diễn, và Deco đã không hề phụ lòng Scolari khi tỏa sáng trong màu áo xanh. Dù có nhiều chỉ trích nhắm vào ông, rõ ràng, đây là một quyết định đúng đắn của Big Phil, khi mà Ballack đã ở sườn bên kia của sự nghiệp và những đòi hỏi của anh rõ ràng không được lòng Scolari.
 
Nicolas Anelka: Neu nhu cuoc doi la mot cuon phim6
 
Vấn đề với Anelka xuất phát từ việc ông yêu cầu anh đá cánh trái, anh đương nhiên từ chối. Và hậu quả là anh được đẩy lên ghế dự bị. Với Scolari, kỷ luật rất quan trọng, và chính kỷ luật là điều đã giúp ông có được thành công ở cấp độ quốc tế.
 
Tiếng Anh kém, cùng những khẩu chiến với cánh truyền thông cùng với lối chơi thực dụng, rõ ràng Scolari không được lòng NHM cũng như giới chủ ở sân Stamford Bridge, và chỉ sau 7 tháng, Big Phil đã bị sa thải. Có lẽ đây là một trong những quyết định bổ nhiệm  tệ nhất trong thời kỳ Abramovich.
 
Đáng buồn thay, việc bị Chelsea sa thải cũng chính là dấu chấm hết cho chuyến phiêu lưu của Big Phil trên đất Châu Âu, khi mà các CLB Châu Âu đều không hề ưa thích lối huấn luyện độc đoán cũng như những hoài nghi xuất phát từ lối chơi có phần bảo thủ của ông.
 
Sau thất bại ở Chelsea, Scolari bất ngờ chuyển đến...Trung Á. Lần này là Bunyodkor của Uzbekistan, và trong thời kỳ này, ông là HLV có mức lương cao nhất thế giới, 16 triệu Euro, tức là còn hơn cả Jose Mourinh ở Inter và Fabio Capello ở Anh.
 
Sau khi đã đong đầy túi tiền, Felipão trở lại Brazil với Palmeiras, tình yêu của ông. Và cùng với Palmeiras, và mọi thứ vẫn y như thế: khẩu chiến với các phóng viên cùng một lối chơi đơn giản trên sân. Nhưng kết quả thì không hề nhỏ, đó là chiếc cup Copa Do Brazil với Palmeiras vào năm 2012.
 
1 năm sau đó, Scolari trở lại Selecao với một đội hình tài năng để chuẩn bị cho kỳ World Cup tổ chức trên quê nhà, với Neymar, Oscar, Luiz Gustavo, Thiago Silva, Dani Alves và Marcelo, đây chính là cơ hội để họ tỏa sáng trước những NHM quê hương. Và với Scolari, nếu năm 2002 là một chức vô địch trong mơ, thì 2014 là một chức vô địch phải giành được.
 
Cũng như hơn 10 năm trước, Familia Scolari ngay lập tức được hình thành. Mọi thứ khởi đầu  rất suôn sẻ, khi Selecao nâng cao chiếc Cup Liên Đoàn Các Châu Lục (Confederations Cup) vào năm 2013 trước TBN, một thế lực thật sự của bóng đá TG thời điểm đó. Felipão thậm chí còn nhận được lòng tin của giới báo chí, ít ra là ở thời điểm đó, mọi thứ đã có phần lắng dịu hơn.
 
Scolari thua nhan that bai duoi tay tuyen Duc la mot tham hoa cua bong da Brazil
Scolari thừa nhận thất bại dưới tay tuyển Đức là một thảm họa của bóng đá Brazil
Thế nhưng, chỉ một năm sau đó, vào ngày 8 tháng 7, 2014, mọi thứ đảo ngược 360 độ. Ngày hôm đó, trên sân Mineirao, các vũ công Samba nhận thảm bại 7-1 trước Đức, một nỗi hổ thẹn kinh khủng đã khiến Scolari mất chiếc ghế, và một lần nữa, lối chơi của ông lại bị chỉ trích là lỗi thời và "phản Brazil". Thật là một điều cay đắng cho Big Phil, và trong khoảnh khắc đó, cơn ác mộng của những ngày tháng ở Chelsea quay về ám ảnh ông.
 
Với việc thiếu cơ hội trên đất Nam Mỹ, Felipão quyết định rời Brazil một lần nữa, lần này ở Quảng Châu Hằng Đại (Guangzhou Evergrande). Và trên đất Trung Quốc, hương vị chiến thắng lại quay về với Big Phil khi ông bỏ túi 7 danh hiệu chỉ trong hai năm, trong đó có chức VĐ AFC Champions League vào năm 2015 cùng 3 danh hiệu Super League trong 2 năm 2015 và 2017. Với việc có được những cầu thủ Brazil trong đội hình cùng việc không có bất hòa với cánh báo chí Trung Quốc, Scolari đã có được sự yên bình cần thiết để tạo lập nên cơ đồ cho bản thân.
 
Thời gian trôi qua, Brazil lại một lần nữa thất bại ở World Cup, lần này là dưới tay ĐT Bỉ, Scolari tất nhiên không can dự gì vào thất bại này. Và một cái tên quen thuộc lại đưa ông về, đó là Palmeras. Đứng thứ 7 ở giải VĐQG Brazil mùa 2018 với một đội hình lắm sao nhưng không hề tỏa sáng, CLB một lần nữa bổ nhiệm ông như một nước cờ an toàn.
 
Khi Scolari đến, Palmeiras có 23 điểm, cách Flamengo, đội dẫn đầu tới 8 hạng. 4 tháng và 22 trận sau đó, Họ lên ngôi vương với 80 điểm. Chức vô địch này qua đó cũng chính thức đưa Big Phil trở lại ngôi đền huyền thoại của Brazil, trở lại vị thế của một nhà lãnh đạo tối thượng, một chiến lược gia độc đáo và một người yêu bóng đá cuồng nhiệt.
 
Scolari
 
Cánh nhà báo có thể cho rằng chiến thuật của ông kìm hãm sự phát triển của bóng đá, nhất là một nền bóng đá coi "Bóng đá đẹp" (Jogo Bonito) là một quốc tính như Brazil. Nhưng những gì ông làm được ở Palmeiras một lần nữa đã chứng minh rằng, phương pháp của ông là vĩnh cửu, Scolari lần đầu vô địch vào năm 1982, và 37 năm sau, ông vẫn là nhà vô địch.
 
Vậy công thức chiến thắng của ông nằm ở đâu ? Nếu chưa tìm được câu trả lời, rõ ràng chúng ta vẫn chưa dành đủ sự tập trung,  công thức của ông rất đơn giản: Một hệ thống phòng ngự chặt chẽ, một hệ thống tấn công tinh giản, một đội bóng gắn kết như một gia đình, và trên hết là một tinh thần "chúng ta chống lại họ". Chỉ cần như thế là đủ. Và đó chính là những gì tinh túy nhất của "Tư tưởng Scolari" (Scolarismo).
 
Lược dịch từ bài viết: "Deciphering Luiz Felipe Scolari, Brazilian football’s most decorated and enduring manager" của Fábio Felice đăng trên These Football Times.

KDNX (TTVN)
 
 

Các cây viết

1543 bài viết

“With great power, comes great responsibility.”

19 bài viết

“THE BEST IS YET TO COME!”

16 bài viết

“Nếu bạn thích một đội bóng, bạn theo dõi mọi trận đấu của họ. Nếu bạn thích bóng đá, bạn đón chờ mọi trận cầu. Và khi bạn yêu bóng đá, hãy viết ra những dòng cảm xúc cho nó.”

5 bài viết

“Call me tifosi...”

67 bài viết

“They ask me who I want to be. I say I want to be happy. They grimace at me, saying I do not understand the question. I shrug my shoulders, replying they do not understand life.”

Trên đường PITCH là gì?

Trên đường Pitch là dự án nội dung Bóng đá định hướng cảm xúc, hoài cổ,chuyên sâu được vận hành bởi Bongda24h.vn

© TRÊN ĐƯỜNG PITCH - BONGDA24H.VN

Trang tin điện tử Bongda24h - Chuyên trang bóng đá hàng đầu tại Việt Nam

Giấy phép thiết lập trang Thông tin điện tử tổng hợp số: 1183/GP-TTĐT cấp ngày 04/04/2016 bởi Sở TT-TT Hà Nội, thay thế giấy phép 258/GP-TTĐT cấp ngày 07/04/2011 bởi Sở TT-TT Hà Nội

Nội dung thông tin hợp tác giữa báo Điện tử Thể thao Việt Nam và công ty Incom

Đơn vị chủ quản: Công ty Cổ phần Truyền thông quốc tế INCOM - Chịu trách nhiệm: Ông Vũ Mạnh Cường

Địa chỉ: Tầng 3 Toà nhà IC, Số 82 Phố Duy Tân, phường Dịch Vọng Hậu, Cầu Giấy, Hà Nội

Tel: (024) 3.784 8888 - Fax: (024) 3.7833699 * Email: bongda24h@incom.vn

Đăng ký nhận Tin hằng ngày