Hành trình thăng tiến của Haaland, trong vòng hơn 1 năm qua, diễn ra nhanh và ấn tượng một cách khó tin. Với nhiều người, quá nhanh thì… quá nguy hiểm. Nhưng Haaland, thực ra, đã chuẩn bị cho cú bứt phá này từ rất nhiều năm trước. Và cho đến thời điểm hiện tại, “kế hoạch cuộc đời” của Haaland đang hoàn toàn đi đúng hướng.
Erling Haaland xuất hiện ở khắp mọi nơi. Đó là hình ảnh của chàng trai này từ trận đấu mà cái tên Haaland bắt đầu gây ra cơn sốt trong Thế giới bóng đá: Na Uy đối đầu Honduras tại VCK World Cup U20 năm 2019.
Mỗi lần Na Uy đưa bóng vào khu vực 16m50 Honduras, Haaland luôn ở đó, dễ dàng loại bỏ các cầu thủ phòng ngự của đại diện trẻ CONCACAF, nhận bóng và “boom” – bàn thắng xuất hiện. Một tình huống băng cắt ghi bàn với 1 chạm; một cú sút chìm căng - mạnh đưa bóng qua 2 chân thủ môn; một pha đá phạt đền hoàn toàn đánh lừa đối thủ; một cú volley nửa nảy không thể ngăn cản.
Các hậu vệ Honduras dường như cam chịu trước sự xuất sắc vượt trội của Haaland. Từ đối thủ họ trở thành… khán giả cho một trong những màn trình diễn cá nhân khó tin nhất trong lịch sử giải U20 Thế giới.
Sau 45 phút, Na Uy dẫn 5-0 và Haaland sở hữu 4 bàn thắng. Nhưng trong giờ nghỉ giữa 2 hiệp đấu, nhân vật chính của chúng ta, Haaland chẳng lấy gì làm vui vẻ. Chàng trai 18 tuổi này còn… bận dằn vặt bản thân.
Eman Markovic, đồng đội của Haaland tiến lại gần và hỏi: “Sao thế, Erling?”. Câu trả lời của Haaland hôm ấy, vào khoảnh khắc ấy, là thứ Markovic vẫn nhớ như in: “Tớ đã bỏ lỡ một cơ hội ghi bàn”.
********
Đó là câu nói khái quát về con người-bóng đá của Erling Haaland! Dù có bao nhiêu pha lập công đi nữa, cậu vẫn không ngừng được ham muốn tiếp tục ghi bàn. Erling đã là 1 cầu thủ bóng đá như thế khi còn là chú nhóc chơi cho đội bóng nhỏ ở quê nhà – Bryne FK, khi anh phá mọi kỷ lục ghi bàn với Red Bull Salzburg và giờ khi là ngôi sao trẻ đáng chờ đợi nhất trong màu áo Dortmund.
Nếu vẫn còn chút hoài nghi về việc Haaland đã và đang là 1 trong những siêu tài năng trẻ đặc biệt nhất của bóng đá hiện đại thì thống kê sau đây có thể đập tan mọi ngờ vực. Tính đến 4/11, sau trận Dortmund thắng 3-0 trên sân Brugge, Haaland đã ghi 14 bàn tại Champions League chỉ với 11 trận. Lionel Messi cần 28 trận để đạt tới số bàn thắng tương tự. Với Cristiano Ronaldo là 51 trận.
Hành trình thăng tiến của Haaland, trong vòng hơn 1 năm qua, diễn ra nhanh và ấn tượng một cách khó tin. Với nhiều người, quá nhanh thì… quá nguy hiểm. Nhưng Haaland, thực ra, đã chuẩn bị cho cú bứt phá này từ rất nhiều năm trước. Và cho đến thời điểm hiện tại, “kế hoạch cuộc đời” của Haaland đang hoàn toàn đi đúng hướng.
Trở lại với trận đấu tại giải U20 Thế giới hơn 1 năm trước, Na Uy thắng chung cuộc 12-0 và Haaland, có thêm 5 bàn nữa trong hiệp đấu thứ 2. 9 pha lập công trong 1 trận đấu, kỷ lục mọi thời đại và Ngôi vua Phá lưới trong tầm tay.
“Giờ thì cậu vui chưa?”, Markovic hỏi Haaland sau trận đấu.
“Không, chả vui tí nào. Lẽ ra tớ phải có 10 bàn, chứ không-chỉ-là-9” – Haaland đáp.
********
6 tuổi, Erling đã bước chân vào địa hạt bóng đá khi bắt đầu tập luyện ở Học viện trẻ của CLB địa phương Bryne. Một tuần 2-3 buổi tập với HLV chuyên nghiệp, nhưng với Haaland thế là quá ít.
“Tôi luôn chờ đợi những ngày cuối tuần để được đến đó (sân tập cũ của CLB Bryne) để được chơi bóng và sau đó về nhà, xem bóng đá trên TV”, Haaland kể lại với phóng viên ESPN trong một buổi chiều mưa cuối tháng Mười ở Dortmund. Mới 1 ngày trước đó, cậu có bàn thắng ở Champions League, pha ấn định tỉ số 2-0 trước Zenit, ở phút 90.
Erling, bước sang tuổi 20 vào tháng Bảy vừa qua, thường được so sánh với siêu sao bóng đá người Thụy Điển Zlatan Ibrahimovic. Giữa họ quả là có những điểm chung đáng chú ý: gốc gác Scandinavia và khát khao ghi bàn không ngừng nghỉ.
Khô khan, giữ khoảng cách với những câu trả lời ngắn gọn cùng gương mặt ít biểu lộ cảm xúc, đó là hình ảnh của Erling trong các cuộc phỏng vấn. “Chàng trai này thích… chơi chiêu với các nhà báo, một gã rất khó nắm bắt trong các cuộc phỏng vấn”, bình luận viên ESPN Jan Aage Fjortoft, cựu cầu thủ bóng đá từng chơi ở Áo, Anh và Đức cho biết.
HLV thời thơ ấu của Haaland ở đội trẻ Bryne, ông Alf Ingve Berntsen thì lý giải điều này dưới góc độ là sự khác biệt về văn hóa. “Ở Na Uy, chúng tôi không thích nói nhiều, đặc biệt là trước giới truyền thông. Đạo đức số 1 của người Na Uy là làm việc chăm chỉ. Làm tốt bao giờ cũng quan trọng hơn là nói hay”.
Haaland đã sống 20 năm đầu tiên của cuộc đời mình theo đúng triết lý ấy: làm nhiều và nói ít. Cuộc sống của Haaland, thậm chí đã được điều chỉnh từ nhiều năm qua để có thể tối đa hóa hiệu suất và chất lượng công việc của một cầu thủ bóng đá.
Sau mỗi buổi tập, mỗi trận đấu với CLB là nhiều giờ tập luyện tại nhà riêng với hướng dẫn của HLV cá nhân qua Facetime. Sau đó là… ngồi Thiền. Haaland luôn đảm bảo ngủ đủ 9 tiếng một ngày, luôn đeo kính chống ánh sáng xanh để bảo vệ mắt. Haaland quan tâm thể trạng của mình đến mức, trước khi đi ngủ, cậu cũng tắt luôn cả cục phát wifi. Thói quen khiến cha cậu Alfie nhiều lần phát bực nhưng cũng phải “ngậm bồ hòn làm ngọt”…
*********
Alfie Haaland không mất nhiều thời gian để nhận ra con trai mình rất có tiềm năng và thực sự nghiêm túc với bóng đá. Tài năng bẩm sinh và năng lực cạnh tranh của Erling sớm phát lộ, là điều không có gì đáng ngạc nhiên bởi cha cậu, Alfie là danh thủ bóng đá Na Uy, từng chơi cho Nottingham, Leeds và Man City trong khi mẹ cậu, Gry Marita Braut, nhà vô địch Na Uy 3 môn phối hợp. Theo lời kể của bà Gry, 5 tuổi Haaland đã nhảy xa được 1.63m, một kỷ lục Thế giới.
Erling chơi nhiều môn thể thao khác nhau từ khi còn là một chú nhóc, bao gồm cả trượt tuyết. Nhưng bóng đá mới là trọng tâm số 1 của cậu. Từ năm 9-10 tuổi, Erling và các đồng đội đã tự tổ chức các buổi tập luyện và thi đấu nghiêm túc, vì khát khao trở nên giỏi hơn.
“Tôi nhận ra rằng, mình chẳng việc gì phải thúc ép Erling cả. Tầm tuổi 11-12, với nó không có gì thú vị và hấp dẫn hơn việc tập luyện – thi đấu bóng đá cả. Cậu bé của tôi thực sự nghiêm túc và tràn đầy khát vọng” – Alfie.
HLV Berntsen nhìn thấy tiềm năng tuyệt vời của Erling và quyết định điều tên cậu vào lứa U13 năm Haaland khoảng 11 tuổi rưỡi. Học cách để đánh bại đối thủ (lớn hơn) bằng trí thông minh và kỹ năng di chuyển thay vì dựa vào sự vượt trội về thể chất (so với nhóm cùng trang lứa), là thách thức lớn đầu tiên mà ông Berntsen muốn Erling phải vượt qua.
Berntsen đã đúng với lựa chọn của ông. Còn Erling, song song với tư duy bóng đá được bồi đắp ngày qua ngày nhờ việc đối đầu với các đàn anh hơn 1-2 tuổi là sự phát triển mạnh mẽ về thể chất. Chưa đầy 16 tuổi, Erling đã cao hơn 6 feet (khoảng 1m83). Hiện tại 2 chỉ số cơ bản của Erling là 1m94 (chiều cao) và 86.5kg (cân nặng).
Sở hữu thể chất hoàn hảo của 1 vận động viên thể thao chuyên nghiệp ở cấp độ cao nhất nhưng sức mạnh tinh thần mới là thứ khiến người ta ấn tượng nhất ở Erling. Leo Ostigard, đồng đội của Erling ở đội dự bị Bryne mùa 2015/16 nhớ lại: “Cậu ấy nói mình sẽ ghi 3 bàn trong trận đầu tiên cho Bryne 2. Và quả thật, Erling làm được. Không nhiều cầu thủ có được ý chí chiến thắng và niềm tin mạnh mẽ như thế”.
Theo Alfie, Erling đã “phát triển tâm lý chiến thắng hoàn toàn tự nhiên”, không phải do ông. HLV Berntsen thì tin rằng, điều khiến Haaland trở lên đặc biệt không nằm ở thể hình, thể chất hay kỹ năng bóng đá mà sức mạnh tinh thần. “Sợ hãi không có trong từ điển của chàng trai này”.
(còn nữa)
Lược dịch: Why Dortmund star Erling Haaland could become the world's best footballer (ESPN)