Dù chưa đến mức rơi vào khủng hoảng, chuỗi 3 trận thua liên tiếp của Liverpool là dấu hiệu đáng để nhìn lại. Đúng là 2 trận thua ở Premier League đều đến từ những bàn thua ở phút cuối và nếu tách riêng từng trận, chuỗi trận này có thể dễ dàng lý giải. Nhưng bóng đá luôn cần đặt trong bối cảnh. Thực tế là dù Liverpool toàn thắng 5 vòng đầu mùa, họ không hề chơi hay trong những chiến thắng đó.
Các tân binh vẫn đang gặp khó khăn trong việc hòa nhập, còn sơ đồ mà Arne Slot sử dụng lại chưa thật sự hiệu quả. Một số trụ cột thì xuống phong độ rõ rệt. Mùa trước, Liverpool vô địch bằng thứ bóng đá cực kỳ kiểm soát, với những chiến thắng gọn gàng gần như trở thành thương hiệu: Dẫn trước rồi chơi chắc chắn để kết liễu trận đấu.
Mùa này thì ngược lại. Sự chủ động ấy không còn nữa. Họ để lộ ra sơ hở ở trung tuyến và chơi thiếu kiểm soát. Ngoài ra, đa số chiến thắng đến nhờ những bàn muộn. Có một sự hỗn loạn lạ lẫm trong cách họ vận hành, như thể Slot đang trải qua mùa chuyển tiếp chậm một năm.
Việc đưa tân binh vào đội hình vốn dĩ luôn tiềm ẩn rủi ro. Cầu thủ mới cần thời gian để thích nghi, còn đồng đội cũng phải làm quen với họ. Ngay cả trong điều kiện thuận lợi nhất, việc thêm người mới vẫn thường kéo theo một giai đoạn trục trặc ngắn hạn. Liverpool tránh được điều đó ở mùa hè trước khi chỉ chiêu mộ mỗi Federico Chiesa. Nhưng năm nay, họ mang về tới 5 gương mặt mới, đồng nghĩa với nhiều xáo trộn hơn.
Và đừng quên, đội bóng này vẫn đang sống trong nỗi đau mất đi Diogo Jota. Những giọt nước mắt của Mohamed Salah sau tiếng còi mãn cuộc ở trận mở màn là lời nhắc nhở, rằng đây là một tập thể vẫn đang chịu tang. Bóng đá phải tiếp diễn, nhưng tác động của bi kịch ấy là khó lường và có thể còn kéo dài.
Về mặt chiến thuật, vấn đề lớn nhất của Slot có lẽ là việc chuyển từ sơ đồ 4-3-3 sang 4-2-3-1 để tạo không gian cho Florian Wirtz chơi hộ công. Bộ ba vốn mang đến sự cân bằng là Ryan Gravenberch - Alexis Mac Allister - Dominik Szoboszlai bị gạt sang một bên. Thậm chí mọi thứ trở nên tồi tệ hơn khi Mac Allister chưa lấy lại phong độ sau chấn thương cơ, còn Wirtz vẫn loay hoay tìm chỗ đứng. Gần đây, Slot đã quay lại với 4-3-3 với bộ ba cũ, nhưng các vấn đề vẫn còn nguyên: Các trung vệ Liverpool liên tục bị đặt vào thế bị cô lập, nhất là khi Ibrahima Konate sa sút thấy rõ.
Vậy điều gì đã thay đổi? Vì sao cặp trung vệ và hàng tiền vệ từng vận hành trơn tru mùa trước lại bỗng dưng chệch nhịp? Có hai lý do chính. Thứ nhất, Liverpool đã đánh mất vũ khí mạnh nhất của họ, đó là khả năng pressing tầm cao. Lời cảnh báo cho điều này đã xuất hiện ở mùa giải 20/21, khi Liverpool rơi xuống vị trí thứ ba và ở rất xa đội vô địch Manchester City. Thứ hai, hai hậu vệ biên mới Milos Kerkez và Jeremie Frimpong quá khác biệt so với bộ đôi Andy Robertson và Trent Alexander-Arnold.
Bóng đá Anh từng loay hoay không biết phải xếp Trent Alexander-Arnold ở vị trí nào cho đúng. Khi còn là cầu thủ trẻ, anh vốn là một tiền vệ. Bộ kỹ năng của anh cũng mang dáng dấp của một cầu thủ chơi ở trung tuyến nhiều hơn là hậu vệ. Anh được coi là người chuyền bóng tốt nhất nước Anh hiện nay; đó là lý do nhiều người cho rằng việc để anh đá hậu vệ phải là một sự lãng phí, rằng anh nên được đưa vào giữa sân. Nhưng mỗi lần thử nghiệm như vậy đều thất bại, như thể những năm tháng chơi ở hành lang cánh phải đã khiến anh trở nên không phù hợp với vị trí tiền vệ trung tâm nữa.
Vấn đề là Alexander-Arnold cũng không phải một hậu vệ giỏi theo cách truyền thống. Anh không mạnh trong việc kèm người và theo tiêu chuẩn của các hậu vệ biên đẳng cấp cao, anh rất dễ bị vượt qua. Nói cách khác, anh là mẫu cầu thủ “độc nhất vô nhị” và chính sự đặc biệt đó khiến anh luôn tỏ ra khá gượng gạo mỗi khi khoác áo tuyển Anh. Bóng đá quốc tế, nơi các HLV không có nhiều thời gian lắp ráp đội hình thường ưa chuộng những cầu thủ có thể dùng ngay. Hơn nữa, hậu vệ phải thì cứ nên chơi như một hậu vệ phải.
Nhưng Alexander-Arnold sở hữu hai phẩm chất mà Liverpool đang rất thiếu vào lúc này. Thứ nhất là những đường chuyền dài 30-40 mét vừa nhanh, vừa chuẩn xác của anh, thứ thường xuyên mở ra không gian cho Mohamed Salah. Không chỉ vậy, khả năng chuyền bóng của Trent là nền tảng cho cách Liverpool triển khai bóng từ tuyến dưới. Và quan trọng hơn cả là khả năng di chuyển vào giữa để trở thành một tiền vệ phòng ngự thứ hai bên cạnh Gravenberch, điều mà hệ thống của Arne Slot đang thiếu.
Tân binh đến từ Leverkusen, Jeremie Frimpong là mẫu hậu vệ hoàn toàn khác. Anh thích cầm bóng hơn là chuyền bóng và có xu hướng bám biên thay vì bó vào trong. Về lý thuyết, điều đó có thể hữu ích khi Salah thường xuyên bó vào trung lộ. Nhưng hiện tại, Liverpool đang đánh mất sự cân bằng mà Alexander-Arnold từng mang lại, cũng như khả năng giải phóng cho Salah, người đang có một khởi đầu mùa giải khá im ắng và vẫn chưa tìm được tiếng nói chung với các đồng đội mới.
Với một đội bóng thay đổi nhiều như Liverpool, việc gặp trục trặc là điều khó tránh khỏi. Nhưng điều đáng nói nhất lúc này lại không nằm ở những người đang có mặt, mà ở người đã ra đi. Bộ kỹ năng đặc biệt của Alexander-Arnold là thứ mà Slot và Liverpool khó có thể tìm được bản sao thứ hai.
Theo The Guardian