Aston Villa và Tottenham: Hai mặt của một đồng xu

Có một nghịch lý khá thú vị đang xuất hiện tại Premier League. Aston Villa và Tottenham gần như lựa chọn hai hướng đi đối lập trên thị trường chuyển nhượng. Thế nhưng, sau những vòng đấu đầu tiên tại Premier League, cả hai “chẳng hẹn mà gặp” cùng nhau xuất hiện ở dưới đáy bảng xếp hạng với chuỗi thành tích cực kỳ đáng thất vọng.

Sau một mùa giải đại thành công, Aston Villa bất ngờ chia tay hàng loạt trụ cột quan trọng bậc nhất trong đội hình. Tottenham lại liên tục đưa về những tân binh đắt giá. Một đội lựa chọn “tinh gọn” bộ khung từng làm nên thành công, tái cơ cấu lực lượng và hướng đến những khoản lợi nhuận khổng lồ. Đội còn lại thực hiện một cuộc cách mạng nhân sự trên diện rộng, với tham vọng tìm lại vị thế của một đội bóng tốp đầu, đặc biệt sau hai mùa giải chạm đáy thất vọng. Hai cách tiếp cận, hai triết lý chuyển nhượng và hai mục tiêu khác nhau, song những gì diễn ra trên sân lại đang đưa họ về một điểm chung đáng lo ngại.

Đó cũng là lý do Aston Villa và Tottenham có thể được xem như “hai mặt của một đồng xu”. Họ đi theo những hướng đối nghịch trên thị trường chuyển nhượng, song cùng phải giải một bài toán về chất lượng và sự cân bằng của đội hình. Bóng đá đỉnh cao, hơn bao giờ hết, đòi hỏi nhiều hơn những quyết định hợp lý cả trong lẫn ngoài sân cỏ. Sự ổn định, tính kết nối và một tập thể đủ chất lượng mới là nền tảng giúp những ý tưởng chiến thuật của HLV trưởng được chuyển hóa thành sức mạnh và kết quả thực tế.

Aston Villa và cái giá của việc tháo dỡ bộ khung thành công

Aston Villa bước vào mùa giải mới với một vấn đề rất rõ ràng. Đội bóng vùng Midlands đã đánh mất quá nhiều nhân tố từng tạo nên sức mạnh của họ.

Morgan Rogers, ngôi sao được xem là quan trọng bậc nhất trên hàng công dưới triều đại Unai Emery, được “bật đèn xanh” chuyển tới Chelsea với mức giá 138 triệu euro, trở thành cầu thủ người Anh đắt giá nhất trong lịch sử. Chỉ riêng thương vụ này đã cho thấy quy mô của sự thay đổi tại Villa Park. Rogers là một nhân tố rất khó có thể thay thế bằng một cái tên khác trên thị trường chuyển nhượng. Anh là một phần quan trọng trong cách Aston Villa tổ chức những pha tấn công, chuyển trạng thái và tạo ra đột biến ở khu vực 1/3 cuối sân.

Với khoản tiền khổng lồ mà Chelsea đặt lên bàn đàm phán cho Morgan Rogers, chúng ta có thể thông cảm với quyết định của BLĐ Aston Villa. Thế nhưng, dấu hỏi về tham vọng thực sự của nhà đương kim vô địch Europa League chỉ xuất hiện khi họ tiếp tục chấp nhận để hàng loạt trụ cột khác lần lượt rời Villa Park.

Thương vụ Youri Tielemans cập bến Manchester United mang về cho đại diện thành Birmingham 41 triệu euro. Đó không phải một khoản tiền nhỏ với một cầu thủ đã 29 tuổi, nhưng lại là cái giá phải trả nếu Villa muốn duy trì một đội hình đủ sức cạnh tranh ở cấp độ cao nhất.

Nếu Tielemans được xem là tiền vệ trung tâm quan trọng nhất của Aston Villa thì Ezri Konsa cũng giữ vị trí tương tự nơi hàng phòng ngự. Tài năng của trung vệ sinh năm 1997 đã được kiểm chứng ở cấp độ cao nhất, cả trong màu áo CLB lẫn ĐTQG. Dù vậy, những nỗ lực cuối cùng của Aston Villa nhằm giữ chân người đội phó cũng chỉ được xem là động thái để chèo kéo thêm tiền từ Arsenal. Khi mức giá đủ hấp dẫn xuất hiện, cánh cửa ra đi lập tức mở ra.

Kịch bản ấy tiếp tục lặp lại với Ollie Watkins. Khi Al-Hilal chấp nhận đáp ứng mức phí 58 triệu euro mà Aston Villa yêu cầu, thương vụ chiêu mộ chân sút người Anh nhanh chóng được hoàn tất trong những ngày cuối của phiên chợ hè, bất chấp trước đó từng xuất hiện không ít căng thẳng giữa Watkins và CLB chủ quản. Aston Villa vì thế chia tay cây săn bàn xuất sắc nhất CLB trong thế kỷ 21, người đã ghi tới 108 bàn thắng sau 6 năm gắn bó với Villa Park.

Chưa dừng lại ở đó, thủ môn tài năng Emiliano Martinez cũng nốt gót chuyển sang đầu quân cho Chelsea theo tiếng gọi của người đồng đội cũ Rogers.

Điều đáng lo nhất không nằm ở việc Aston Villa bán cầu thủ. Trong bóng đá hiện đại, chia tay một vài ngôi sao với mức giá cao ngất ngưởng hoàn toàn có thể là một phần trong chiến lược phát triển, đặc biệt với những CLB chưa sở hữu nguồn lực tài chính đủ lớn. Vấn đề chỉ xuất hiện khi quá nhiều trụ cột cùng rời đi trong một khoảng thời gian ngắn. Khi đó, Aston Villa không chỉ mất những cá nhân xuất sắc. Họ còn đánh mất cả sự ổn định, tính kết nối và bộ khung từng giúp họ vươn tới thành công. Một đội bóng có thể thay thế một ngôi sao, nhưng gần như không thể ngay lập tức thay thế cả một hệ thống đã được xây dựng qua nhiều mùa giải.

Aston Villa đã làm điều ấy một cách vội vàng. Từ một đội bóng chơi tấn công trực diện, giàu tốc độ và từng khiến nhiều đối thủ phải dè chừng, dự án phát triển của HLV Emery giờ đây phải bắt đầu lại với những tân binh mới. 

Sau 4 vòng đấu, Aston Villa chỉ có vỏn vẹn 1 điểm và đứng thứ 19 trên BXH. Từ ứng cử viên nặng ký cho cuộc cạnh tranh suất dự Champions League, đoàn quân của Emery giờ đây nên tập trung vào những mục tiêu thiết thực hơn. Đây không đơn giản là câu chuyện về phong độ. Nó chính xác là hệ quả của việc thay đổi quá nhiều thành phần trong một cỗ máy vốn đang vận hành tốt.

Mua sắm rầm rộ, Tottenham vẫn gây thất vọng lớn.

Nếu Aston Villa là ví dụ điển hình cho việc bán đi quá nhiều trụ cột, Tottenham lại chọn một con đường hoàn toàn đối lập. Họ mua và mua rất nhiều.

Spurs đã chi tới 366 triệu euro để mang về hàng loạt cái tên chất lượng như Sandro Tonali, Mateus Fernandes, Jan Paul van Hecke, Savinho và Omar Marmoush. Con số ấy đủ lớn để xóa nhòa hình ảnh một Tottenham nổi tiếng với chính sách “thắt lưng buộc bụng” kéo dài hơn hai thập kỷ dưới thời cựu chủ tịch Daniel Levy. Cùng với sự xuất hiện của Roberto De Zerbi trên băng ghế huấn luyện, tất cả tạo nên cảm giác về một cuộc cách mạng thực sự tại Bắc London.

Kỳ vọng vì thế cũng được đẩy lên rất cao. Trên lý thuyết, Tottenham sở hữu một đội hình cực kỳ chất lượng, nhiều phương án lựa chọn và đủ sức trở thành đối thủ đáng gờm tại Premier League. Nhưng bóng đá thực tế chẳng giống như khi chúng ta chơi PlayStation. 

Một ngôi sao cần hệ thống phù hợp để phát huy năng lực. Một tân binh cần thời gian để hiểu ý đồng đội. Một HLV trưởng cần thời gian để biến những cá nhân xa lạ thành một tập thể thấu hiểu nhau. Càng thay đổi nhiều, quá trình ấy càng trở nên phức tạp. 

Sau 4 vòng đấu đầu tiên, hàng công trị giá hàng trăm triệu euro của Spurs vẫn chưa tìm được bàn thắng đầu tiên. Đội bóng rơi xuống vị trí thứ 17 “quen thuộc” với vỏn vẹn 2 điểm, thậm chí đứng sau cả những tân binh như Hull City hay Ipswich Town. Đó là một nghịch lý cay đắng. Tottenham càng đầu tư, kỳ vọng càng lớn. Kỳ vọng càng lớn, sự thất vọng càng sâu.

Tổng cộng 366 triệu euro đã được đổ vào thị trường chuyển nhượng, tuy vậy thứ Spurs thiếu lại chính là điều cơ bản nhất của bóng đá. Đó chính là bàn thắng. Họ có những cái tên đủ sức tạo ra khác biệt, nhưng chưa tạo được một liên kết đủ sức đưa bóng vào lưới. Và khi chứng kiến các học trò bất lực trong việc tìm kiếm phương án tiếp cận khung thành đối phương, áp lực đương nhiên sẽ hướng về HLV trưởng De Zerbi. Nếu không sớm cải thiện tình hình, chiến lược gia người Italia có thể đối mặt với án sa thải đang chực chờ phía trước.

Kết luận

Một đội bán đi quá nhiều ngôi sao. Một đội mua vào quá nhiều ngôi sao. Một bên tháo dỡ bộ khung cũ, bên kia cố gắng dựng một bộ khung mới. Nhưng ở Premier League, cả hai đều phải trả lời cùng một câu hỏi, rằng làm thế nào để biến những quyết định trên thị trường chuyển nhượng thành sức mạnh thực sự trên sân cỏ?

Rõ ràng mua nhiều chưa chắc đã tốt, nhưng nếu bán hết những gì từng làm nên thành công, khó khăn gần như chắc chắn sẽ xuất hiện.