Giống như nhiều trận đại chiến khác ở Premier League mùa giải này, khía cạnh chiến thuật trong chiến thắng 2-1 của Arsenal trước Chelsea gần như… không liên quan gì tới bản tỷ số chung cuộc, khi mà cả 3 pha ghi bàn đều đến từ những tình huống cố định.
Chelsea thực tế đã nhập cuộc rất tốt, gây khó khăn thực sự cho Arsenal thông qua cách họ “bày binh bố trận” đối với các tiền vệ của mình, và hiếm khi nào ở mùa giải này chúng ta thấy The Gunners tỏ ra bối rối đến vậy trong trạng thái không bóng.
Vấn đề cốt lõi của Arsenal trong trận này nằm ở chỗ họ không xác định nổi giữa Cole Palmer và Enzo Fernandez ai mới thực sự là người chơi dạt cánh trái, và ai là người sắm vai tiền vệ tấn công. Hai cầu thủ của The Blues đã liên tục hoán đổi vị trí, khiến Martin Zubimendi thường xuyên phải cố tìm cách xử lý cùng lúc 2 mối đe doạ.
Tình huống dưới đây là một trong các ví dụ tiêu biểu cho tình trạng đó: Zubimendi bị Palmer hút vào phía trong sân đấu, nhưng vẫn phải ngoái đầu đầy lo lắng vì Fernandez đang tự do sau lưng mình. Bóng được chuyền ra cánh cho Fernandez, thế là Zubimendi cũng di chuyển dạt cánh để áp sát anh ta. Nhưng sau đó Palmer và Fernandez đã phối hợp nhịp nhàng, khiến ngôi sao người Tây Ban Nha bị quay như chong chóng ở giữa, và cuối cùng anh trượt chân khi cố truy cản cả hai.
Vấn đề tương tự cũng xảy ra ở phía cánh đối diện. Chelsea triển khai bóng bên cánh phải, và Zubimendi đang theo kèm Palmer. Nhưng rồi anh chợt nhận ra Fernandez đang tự do, thế là tiền vệ người Tây Ban Nha bất ngờ bỏ vị trí, rời xa quả bóng để lao về phía đối thủ người Argentina, hệ quả là Palmer hoàn toàn được thả rông. May thay cuối cùng số 10 của Chelsea chỉ có một cú dứt điểm thiếu chính xác.
Dưới đây, chúng ta lại có thêm một tình huống nữa thuộc “khuôn mẫu” Zubimendi phân vân không biết mình nên theo kèm ai. Anh ta dịch sang phía cánh trái để áp sát Palmer, đồng thời ra hiệu cầu cứu đồng đội trông chừng Fernandez. Nhưng không ai đáp lại, và thế là Robert Sanchez có được một đường chuyền thoát pressing quá dễ dàng. Tình huống này cuối cùng kết thúc việc Palmer lại một lần nữa có bóng ở vùng không gian giữa 2 tuyến và đâm thẳng về phía hàng thủ Arsenal.
Khoảng 15 phút sau, The Gunner đã đưa ra những điều chỉnh. Từ thời điểm đó, họ coi Palmer như một tiền đạo hộ công, nhờ vậy Zubimendi có thể tập trung theo kèm Fernandez.
Sự thay đổi này đồng nghĩa với việc một trung vệ của Arsenal - trong tình huống bên dưới là William Saliba - sẽ dâng cao để “chăm sóc” Palmer, còn người kia phải 1 chọi 1 với Joao Pedro. Do đó, Sanchez đã bắt đầu liên tục thực hiện những cú phất dài hướng về phía Joao Pedro. Trong ví dụ dưới đây, Gabriel vì quá lo ngại những nguy cơ có thể xảy đến nếu để cho Joao Pedro vượt qua mình nên đã chấp nhận phạm lỗi kéo ngã anh ta. Lúc này, hệ thống phòng ngự của The Gunners vẫn còn đang rất rời rạc.
Dần dần, họ đã bắt nhịp được với trận đấu, mặc dù các hậu vệ của họ đôi khi vẫn xuất hiện ở những vị trí rất “lạ đời” vì đấu pháp phòng ngự kèm người sát sao. Trong tình huống dưới đây, Gabriel, vốn là một trung vệ lệch trái, đã phải theo sát Joao Pedro băng ngang sân đấu ra tận khu vực của hậu vệ cánh phải sau một đường chuyền dài khác của Sanchez.
Kế hoạch chủ đạo của Arsenal là Saliba hoặc Gabriel sẽ chủ động dâng cao và áp sát đối thủ khi cần, nhưng nếu Chelsea tìm được cách xuyên phá qua khu trung tuyến, người đó sẽ phải lui xuống và trở lại là một trung vệ. Trong ví dụ dưới đây, Gabriel đang dâng cao để theo kèm Palmer, nhưng sau đó phải tức tốc lui xuống để xử lý khoảng trống mà Joao Pedro đang xâm nhập vào. Nhờ vậy Palmer được tự do trong một khoảng trống rộng mênh mông giữa 2 tuyến – đáng tiếc là cuối cùng anh chỉ có một đường chuyền hơi thiếu táo bạo cho Pedro Neto ở cánh phải.
Tuy nhiên, Arsenal sở hữu những trung vệ đủ khả năng thực hiện đấu pháp này. Trong tình huống bên dưới, trung vệ lệch phải Saliba đã theo kèm sát sao Palmer sang hẳn phía cánh trái sân đấu và có một cú tắc bóng chính xác.
Một ví dụ khác: Hậu vệ cánh trái Piero Hincapie theo sát Neto tới mức bó hẳn vào trung lộ, sau đó được Gabriel khuyến khích tiếp tục bám theo đối thủ này và tạm thời trở thành… một trung vệ lệch phải, rồi thực hiện một pha tắc bóng tốt (dù vậy chuỗi tình huống ấy đã dẫn tới 2 quả phạt góc liên tiếp, cuối cùng kết thúc bằng cú phản lưới nhà của chính Hincapie).
Về cơ bản, Arsenal đã giải được bài toán lớn nhất của họ trong trận đấu này. Còn từ góc nhìn của Chelsea, thật đáng tiếc khi họ không tận dụng được khiếm khuyết của hệ thống phòng ngự mà The Gunners thi triển, khi hàng thủ của đội chủ nhà bị xáo trộn, các hậu vệ bị lôi đi khắp mặt sân, đáng lẽ ra những pha xâm nhập từ tuyến hai hoàn toàn có thể trở thành đòn kết liễu. Nhưng Fernandez hầu như không chủ động băng lên phía trên Joao Pedro và Palmer. Moises Caicedo thì hoạt động trong một vai trò rất hạn chế, thiên về giữ vị trí. Ngay cả Neto, ngoài pha chạy chỗ mới đề cập ở trên, cũng gần như chẳng bao giờ quan tâm tới việc chiếm lĩnh các vị trí săn bàn, thay vào đó anh chủ yếu bám biên ở cánh phải.
Chiến pháp của Liam Rosenior lẽ ra không nên là điều gì quá bất ngờ đối với đoàn quân của Mikel Arteta, vì Chelsea vốn đã thi triển hệ thống này ở những trận đấu gần đây, bao gồm một số thời điểm trong chiến thắng 3-1 trước Wolves và trận hoà 2-2 với Leeds nữa. Palmer, sau một mùa giải khá nhạt nhoà, đã tỏ ra sắc nét hơn trong vài tuần qua - và một phần lý do chính là nhờ hệ thống này, khi nó tạo điều kiện để anh có nhiều tình huống được tự do ở vùng không gian giữa 2 tuyến tiền vệ và hậu vệ của đối thủ. Cuối cùng, Arsenal vẫn đủ giỏi để tìm ra cách đối phó với nó, nhưng không phải đội bóng nào cũng làm được điều này.
(Theo The Athletic)