U19 Việt Nam vô địch và câu chuyện đi tìm bản ngã

U19 Việt Nam đã vô địch KBZ Bank Cup 2016 tại Myanmar. Đương nhiên một giải tứ hùng giao hữu không nói lên điều gì. Mà cái đáng nói ở đây là thầy trò HLV Hoàng Anh Tuấn đang đi đúng hướng trong kế hoạch “đi tìm bản ngã” của bóng đá Việt Nam.

Đầu tiên phải đồng ý với nhau rằng bóng đá Việt Nam đang trên con đường phát triển nhưng lại loay hoay không biết theo hướng nào. Việc đi tìm bản ngã hay nói cách khác là đi tìm lối chơi phù hợp nhất với chúng ta là điều không hề dễ dàng. VFF đã học Nhật, học Hàn và bây giờ là học người Đức để đủ thấy là chúng ta vẫn đang ở ngã 3 đường. ĐTQG đi theo Tiki-Taka nhưng đó chỉ là ý thích của một vị lãnh đạo VFF vốn là người ngoại đạo. Thực tế nếu lối chơi đó thật sự hợp với bóng đá Việt Nam thì Liên đoàn đã chẳng phải mời chuyên gia Juergen Gede về làm GĐKT. Tóm lại là từ VFF cho tới các ĐTQG đều vẫn đang ở giai đoạn “dò đường”, chúng ta chưa thể tìm ra được một lối chơi hiệu quả nhất cho các cầu thủ áo đỏ.

Quay trở lại câu chuyện U19 Việt Nam giành chức vô địch KBZ Bank Cup 2016 tại xứ người. Đúng là không có gì to tát, nhất là một giải giao hữu. Nhưng hãy ngẫm lại một chút, vô địch ở giải đấu có U19 Thái Lan (lực lượng mạnh nhất), chủ nhà U19 Myanmar làm mọi cách để đăng quang và nhất là đại diện từ Nhật Bản U18 Sapporo thì đâu thể coi nhẹ được. Ít nhất thì Trọng Hóa và các đồng đội đã có danh hiệu đầu tiên trong nghiệp quần đùi áo số ở cấp đội tuyển. Điều mà lứa U19 trước đó không thể, kể cả trong các giải giao hữu cấp khu vực. Đó chính là sự khác biệt.

Từ câu chuyện của U19 Việt Nam hiện nay với lứa Công Phượng 2 năm trước lại mở ra một vấn đề mới của bóng đá Việt Nam – đó là chọn lối chơi của đội nào. Lứa Công Phượng đá đẹp nhưng thể lực yếu và hay thất bại ở thời điểm quyết định. Còn đội bóng của HLV Hoàng Anh Tuấn hiện nay đá đơn giản, hiện đại và thực dụng hơn. Có thể không đẹp mắt bằng nhưng sự hiệu quả lại hơn hẳn. Hôm qua họ đã chơi thứ bóng đá như thế trước U18 Sapporo, đội bóng đến từ nền bóng đá số 1 châu lục và giành chiến thắng ở thời điểm quan trọng nhất.

U18 Sapporo và U19 Việt Nam gần như tương đồng về tuổi tác nhưng sự khác biệt của 2 nền bóng đá là vô cùng lớn. Thầy trò HLV Kawaguchi được “chăm sóc tận răng” từ khi lên 9, 10. Từ khi lên lứa U13 là các cầu thủ thường xuyên được thi đấu các giải bóng đá học đường cho tới năm 17 tuổi. Rồi khi lên U18 tham gia các giải cấp độ sinh viên trong suốt cả năm. Mà trình độ của các đội sinh viên Nhật Bản và Hàn Quốc thì ĐT Việt Nam đã nhiều lần được kiểm nghiệm. Thực tế U18 Sapporo có trình độ cao hơn U19 Việt Nam khá nhiều mà trận lượt đi chúng ta bị dồn ép là minh chứng. Thế nhưng cách chơi pressing toàn sân, áp sát nhanh đã giúp thầy trò HLV Hoàng Anh Tuấn gần như khóa chặt được đối thủ ở lần tái đấu trong trận chung kết.

Để làm được điều này, chiến lược gia người Khánh Hòa bố trí 4 hậu vệ có thể hình lý tưởng là Tấn Tài, Tấn Sinh, Văn Hậu và Việt Anh (các trận trước là Bảo Lâm). Ở khu vực giữa sân, “Người không phổi” Tiến Dụng thi đấu như một máy quét vô cùng hiệu quả. Ngay cả ở vị trí tiền đạo cắm thì Đức Chinh cũng phải chạy liên tục để đảm bảo sức ép lên đối thủ. 4 cầu thủ hộ công phía sau chân sút số 9 là Hoàng Nam, Tiến Anh, Việt Hưng, Hồng Sơn dù nhỏ con và điểm mạnh là kỹ thuật nhưng cũng được yêu cầu đá đơn giản, thi đấu năng nổ để duy trì hệ thống pressing. Kết quả là U18 Sapporo cầm rất nhiều bóng nhưng gần như không có nhiều cơ hội tiếp cận khung thành của Tiến Dũng.

Có thể, nhiều người không thích lối chơi có phần nhàm chán đó. Nhưng với bóng đá Việt Nam thì có lẽ chúng ta không còn lựa chọn khác. Hãy nhớ rằng ngay cả trên thế giới thì Mourinho hay Simeone cũng đang rất thành công nhờ lối chơi thực dụng. Họ không hề bị ghét, thậm chí còn được nhiều người ngưỡng mộ. Còn kiệt suất như Guardiola bằng lối chơi biến ảo chỉ đến trên đầu ngón tay. Với bóng đá Việt Nam thì có lẽ chúng ta nên thôi mơ mộng những thứ cao xa như đá hay, đá đẹp nhưng lại bị chỉ trích khi thất bại. Còn thứ bóng đá thực dụng của U19 Việt Nam hiện nay có thể không thích mắt nhưng lại là hy vọng để đem đến niềm vui cho NHM từ các danh hiệu.

Doãn Công