Trên đường Pitch
ASEAN Cup từng là thước đo quan trọng phản ánh vị thế của các nền bóng đá Đông Nam Á. Suốt 3 thập niên kể từ khi ASEAN Cup với tên gọi Tiger Cup được khởi xướng, giải đấu đã chứng kiến những cuộc cạnh tranh quyết liệt giữa các thế lực trong khu vực, đồng thời trở thành cột mốc để đánh giá sự phát triển của mỗi nền bóng đá. Với Việt Nam, Thái Lan hay Singapore, thành tích tại ASEAN Cup từng mang ý nghĩa khẳng định vị thế, tạo nền tảng để nuôi dưỡng tham vọng vươn tầm châu lục.
Giá trị ấy đến nay vẫn chưa mất đi. Một nền bóng đá muốn phát triển bền vững vẫn phải chứng minh được sức mạnh ở sân chơi gần nhất trước khi nghĩ đến những mục tiêu xa hơn. Không phải ngẫu nhiên mà những giai đoạn thành công của bóng đá Thái Lan hay Việt Nam đều gắn với sự thống trị ở Đông Nam Á. Ngược lại, những thời điểm Indonesia hay Malaysia quá mải mê theo đuổi các mục tiêu lớn mà chưa xây dựng nền tảng vững chắc trong khu vực, họ đều trải qua giai đoạn thiếu ổn định.
Tuy nhiên, bối cảnh bóng đá thế giới đã thay đổi rất nhanh. World Cup mở rộng lên 48 đội, Asian Cup cũng tăng số suất tham dự, mở ra nhiều cơ hội hơn cho các nền bóng đá đang phát triển. Trong khi đó, ASEAN Cup gần như vẫn giữ nguyên mô hình cũ suốt nhiều năm. Giải đấu chưa thuộc FIFA Days khiến các CLB không có nghĩa vụ nhả cầu thủ, làm giảm đáng kể chất lượng chuyên môn cũng như sức hút. Những thay đổi về thể thức qua nhiều năm chỉ mang tính kỹ thuật, chưa đủ tạo ra bước chuyển đáng kể cho giải đấu.
Chính vì vậy, ngày càng nhiều quốc gia không còn xem ASEAN Cup là ưu tiên số một. Nhiều ĐT lựa chọn sử dụng lực lượng trẻ hoặc đội hình pha trộn nhằm phục vụ những mục tiêu dài hạn hơn. Xu hướng này không xuất phát từ sự xem nhẹ giải đấu, mà phản ánh cách các nền bóng đá điều chỉnh chiến lược phát triển để phù hợp với bối cảnh mới.
 |
ĐT Việt Nam vô địch ASEAN Cup 2024 |
Với bóng đá Việt Nam, đây cũng là thời điểm cần thay đổi cách tiếp cận. Chức vô địch ASEAN Cup vẫn luôn đáng giá, nhưng không nên là đích đến lớn nhất. Điều quan trọng hơn là giải đấu phải trở thành môi trường để HLV Kim Sang Sik hoàn thiện lối chơi, kiểm chứng những phương án chiến thuật và trao cơ hội cho các nhân tố mới trước các chiến dịch quan trọng hơn như vòng loại Asian Cup hay World Cup.
Quá trình trẻ hóa và làm mới lực lượng của ĐT Việt Nam trong thời gian qua cho thấy tư duy ấy đã bắt đầu hình thành. Việc mạnh dạn sử dụng những gương mặt mới, kết hợp với các cầu thủ nhập tịch chất lượng, không chỉ nhằm bảo vệ ngôi vô địch Đông Nam Á mà còn hướng đến việc nâng tầm sức cạnh tranh của ĐT trên đấu trường châu lục. Đó mới là giá trị lớn nhất mà ASEAN Cup có thể mang lại ở giai đoạn hiện nay.
ASEAN Cup vì thế không cần đánh mất bản sắc, nhưng cần 1 sứ mệnh mới. Thay vì chỉ là cuộc đua tranh danh hiệu trong khu vực, giải đấu nên trở thành nơi các ĐT thử nghiệm, hoàn thiện và tích lũy kinh nghiệm cho những mục tiêu lớn hơn. Nếu ĐT Việt Nam vừa bảo vệ được ngôi vương, vừa xây dựng được bộ khung đủ sức cạnh tranh ở sân chơi châu Á, đó mới là thành công trọn vẹn. Nên trong dòng chảy mới của bóng đá thế giới, giá trị của ASEAN Cup ở vai trò bệ phóng cho những tham vọng lớn hơn.
Xem thêm:
ĐT Việt Nam
