Bước ngoặt định mệnh với bóng đá Việt Nam

Trận thua Malaysia tối qua là gáo nước lạnh cho tham vọng của ĐT Việt Nam, yêu cầu cả nền bóng đá phải thay đổi.

Sau thất bại là gì?

Chẳng phải tới trận thua thê thảm trước Malaysia trên SVĐ Bukit Jalil, NHM Việt Nam mới nhận ra sự hạn chế của ĐT quốc gia về lực lượng. Chức vô địch ASEAN Cup 2024 đầu năm là một cột mốc, nhưng dường như bóng đá Việt Nam không thay đổi gì kể từ thời điểm đó, trong khi các đối thủ liên tục tiến lên.

Chiến thắng trước Man United trong trận giao hữu với sự tham gia của 4 cầu thủ Việt Nam, cộng thêm HLV Kim Sang Sik trở thành một sự mỉa mai. Trong khi Việt Nam cử lực lượng khá mạnh, Malaysia trong vai trò nước chủ nhà không cho cái tên nào lên tập trung. Ngay cả Sergio Aguero, đội trưởng ASEAN All-Stars cũng vắng mặt trong danh sách cuối cùng đại chiến Việt Nam.

Nhìn vào sự chuẩn bị của 2 đội, với Malaysia “ém quân” đến phút cuối cùng càng khiến chiến thắng của họ trước tuyển Việt Nam trở nên dễ hiểu.

Với lực lượng nhập tịch mạnh mẽ, những ngôi sao đá chính ở những giải đấu hàng đầu châu Âu, ĐT Malaysia đã tiến một bước dài so với ĐT Việt Nam. Đừng quên trước trận thắng lịch sử tại Bukit Jalil, Harimau Malaya đã tiếp cận lực lượng “Malaysia kiều” từ cuối năm 2023, chuẩn bị cho vòng loại Asian Cup. Khi thời điểm chín muồi, họ trình làng những cái tên chất lượng như Joao Figuiredo hay Facundo Garces. Tất cả đều được FIFA chấp thuận.

Sau trận đấu hôm qua, Nguyễn Filip và Pendant Quang Vinh đều thừa nhận một điểm chung: ĐT Malaysia mạnh hơn. Tuy vậy, bộ đôi của ĐT Việt Nam cũng khẳng định, lẽ ra toàn đội cần làm tốt hơn, thay vì chạy theo đối thủ và sụp đổ trong hiệp 2 của trận đấu. Quang Vinh, trong trận ra mắt ĐT quốc gia, thậm chí còn nhắc đến từ ‘motivation’, ám chỉ động lực và tinh thần chiến đấu của ĐT có vấn đề.

Thất bại này cũng nặng nề không kém trận thua Indonesia 0-3 ngay tại Mỹ Đình dưới thời HLV Philippe Troussier. Đó là thời điểm ĐT Việt Nam xác định không còn cửa đi tiếp ở vòng loại World Cup, còn trận thua Malaysia khiến cơ hội vào VCK Asian Cup 2027 hẹp hơn rất nhiều.

ĐT Việt Nam cần một bước tiến mới, thậm chí là bước ngoặt thay đổi cả nền bóng đá trong tương lai. Indonesia và cả Malaysia hôm nay đã chứng minh, họ đã tiến xa với chính sách nhập tịch. Tất nhiên, Việt Nam cũng cần tìm cho mình con đường phù hợp để đuổi kịp, hay vượt qua những nền bóng đá “lắm tiền nhiều của” này.

Các cầu thủ trẻ đã sẵn sàng?

Rất dễ để chỉ ra làn sóng nhập tịch đang là con đường hiệu quả để thay đổi sức mạnh của một nền bóng đá, nhưng phương án này có phù hợp với Việt Nam hay không lại là điều khác. Quan trọng, dù có nhập tịch thêm những Xuân Son, thu hút thêm những Quang Vinh, Filip chăng nữa, bóng đá Việt Nam chắc chắn cần đặt nền móng vào những cầu thủ trẻ.

Thành công từ chính Malaysia hay Indonesia cho thấy điều đó. Một mặt theo đuổi quá trình nhập tịch, mặt khác những quốc gia này vẫn phát triển hệ thống đào tạo trẻ. Indonesia mới đây giành vé dự VCK U17 World Cup sau khi vào tứ kết VCK U17 châu Á, giải đấu Việt Nam cũng tham dự (do HLV Cristiano Roland dẫn dắt). Trước đó, HLV Shin Tae Yong cũng đưa U23 Indonesia vào trận tranh vé dự Olympic liên lục địa và chỉ thua tối thiểu trước U23 Guinea.

Malaysia giờ đây đang theo chính sách nhập tịch một cách thống nhất. Có tài chính khủng và một kế hoạch rõ ràng, dài hạn, sự phát triển của họ chỉ là vấn đề thời gian.

Thái Lan, nền bóng đá hàng đầu Đông Nam Á, hiện đang thất thế nhưng không thiếu những cầu thủ trẻ, lực lượng Thái kiều kế cận. Hệ thống cơ sở vật chất, sân bãi hàng đầu của Thái Lan sẵn sàng sản sinh ra những Suphanat Mueanta, Ben Davis trong tương lai. Cuối năm nay, Thái sẽ đăng cai SEA Games và theo thông tin mới nhất, họ quyết định Thai League vẫn tiếp tục, giúp nền bóng đá duy trì nhịp độ.

Nhìn lại bóng đá Việt Nam, chúng ta có gì? Chức vô địch ASEAN Cup 2024 chỉ là nét điểm xuyết nhỏ giữa một bức tranh ảm đạm, nơi ĐT Việt Nam không lọt vào vòng loại ba World Cup 2026 và đứng trước nguy cơ trở thành khán giả tại Asian Cup 2027.

Ở cấp độ trẻ, U23 Việt Nam sẽ tham dự 3 giải đấu quan trọng từ nay tới cuối năm, đó là U23 Đông Nam Á (tháng 7), vòng loại U23 châu Á (tháng 9) và SEA Games 33 (tháng 12). HLV Kim Sang Sik sẽ trực tiếp dẫn dắt ĐT U23 Việt Nam tham dự 2, thậm chí cả 3 giải đấu này. Mục tiêu rất rõ ràng, hướng đến chức vô địch và tìm kiếm những nhân tố mới cho ĐT quốc gia.

Nhưng NHM liệu có thể kể tên một cái tên nổi bật ở cấp độ trẻ? Liệu Viktor Lê, Thái Sơn hay “tân binh” Bùi Alex sẽ đóng vai Quang Hải năm 2018 trong chiến tích Thường Châu?

Ngôi sao sáng giá nhất ĐT quốc gia Việt Nam hiện tại là ai, khi 2 Quả bóng vàng Việt Nam gần nhất, người xuống giải hạng Nhất, người không được xếp đá chính và đội bóng chơi sơ đồ không tiền đạo trong trận đấu quan trọng nhất năm? Nói vậy để thấy thực tế rằng, bóng đá Việt Nam đang không có gương mặt dẫn đường, cũng như lứa kế cận đáng kỳ vọng.

Từ nay tới ngày 31/3/2026, lượt trận cuối vòng loại Asian Cup, ĐT quốc gia Việt Nam sẽ có 3 đợt tập trung, xen lẫn 3 giải đấu cho cấp độ U23 Việt Nam. Đó là khoảng thời gian HLV Kim Sang Sik cần tìm ra câu trả lời. 9 tháng này không hề dư dả, khi ASEAN Cup tiếp theo sẽ được tổ chức vào mùa hè (dự kiến cuối tháng 7/2026).

Sau thất bại thảm hại trước ĐT Malaysia, NHM bóng đá Việt Nam mong chờ một cú chuyển mình và điều đó cần bắt đầu từ cấp độ trẻ.