Bóng đá Việt Nam và những nhà quản lý không biết đá bóng

Hôm nay trong ngày đầu tiên tập trung ĐT Việt Nam ở lần hội quân thứ 2, tiền đạo Lê Công Vinh đã nói lên điều mà không ai dám nói bấy lâu nay – đa số nhà quản lý, điều hành lại không biết gì về bóng đá.

► Cập nhật tin tức về bóng đá Euro 2016 và kết quả Euro 2016 hôm nay.

Thật ra vấn đề mà Lê Công Vinh nói tới chỉ gói gọn trong Ban kỷ luật sau án treo giò có phần nặng tay với Trương Đình Luật. Tiền đạo xứ Nghệ cho rằng do các nhà điều hành không xuất thân từ cầu thủ nên không hiểu bản chất vấn đề và thông cảm cho trung vệ của Bình Dương. Đó là một pha bóng mà đúng là trung vệ 33 tuổi đã giẫm lên người của Felix nhưng trước đó là pha nhảy lên để tránh một pha lao bằng cả 2 chân từ phía sau cực kỳ nguy hiểm của tiền đạo QNK Quảng Nam. Không chỉ Công Vinh mà hầu hết các tuyển thủ lên hội quân khi được hỏi đều không đồng tình với án của Ban kỷ luật bởi nó thiếu thuyết phục. Điều này cũng không có gì là lạ bởi trước đó Văn Quyết và Ngọc Hải đều bị những án treo giò mà người trong cuộc chỉ biết “cười ra nước mắt”.

Nói đi cũng phải nói lại, chung quy mấu chốt vấn đề khiến các quyết định của Ban kỷ luật trở nên “gây cười” là vì hầu như các thành viên điều hành đều không xuất phát từ cầu thủ. Chủ yếu là các trọng tài đã giải nghệ và cán bộ từ địa phương. Những người ngoại đạo thì tất nhiên không thể hiểu chân tơ kẽ tóc vấn đề nên chuyện có những quy định, quyết định thiếu thực tế. “Sai 1 li, đi 1 dặm”, từ những cái sai nhỏ đi đến những cái sai lớn, thậm chí là ấu trĩ, ngờ nghệch. Giống như việc chưa ai hiểu tại sao Ban kỷ luật lại thông qua quy định cầu thủ phạm lỗi phải đền bù toàn bộ tiền chữa trị cho nạn nhân trong vụ Quế Ngọc Hải. Nếu không có những sự giúp đỡ cá nhân thì có lẽ trung vệ của SLNA đã phải giải nghệ và thế giới sẽ cười vào bóng đá Việt Nam.

Đồng ý là những người làm quản lý thì không cần hiểu quá sâu từ chuyên môn. Ban kỷ luật cũng có thể có nhiều người ngoại đạo nhưng vẫn cần phải có những người xuất thân từ cầu thủ, HLV để làm hỗ trợ, tư vấn. Có những pha bóng, tình huống mà chỉ có những người trực tiếp tham gia dưới sân mới hiểu được. Nếu là những người chưa từng là cầu thủ hoặc xỏ giày ra sân thì dù có tua đi, tua lại băng hình cũng không thể đưa ra kết luận chính xác nhất. Đó là lý do mà những Văn Quyết, Đình Luật phải nhận những án phạt trời ơi đất hỡi và bị loại luôn khỏi ĐT Việt Nam. Suy nghĩ của Công Vinh đáng để những người làm bóng đá Việt Nam phải xem lại mình.

Không chỉ có Ban kỷ luật mà cao hơn là VFF cũng đang tồn tại những điều ngược đời như thế. Chủ tịch VFF là ông Lê Hùng Dũng là một doanh nhân. 3 vị Phó chủ tịch Trần Quốc Tuấn, Đoàn Nguyên Đức, Nguyễn Xuân Gụ cùng Tổng thư ký Lê Hoài Anh cũng là người ngoại đạo. Như thế có nghĩa những người điều hành, làm những công việc quan trọng nhất của nền bóng đá đều gần như biết rất ít hoặc nói thẳng ra là không biết gì về bóng đá. Kể cả kỹ năng quản lý có giỏi đến mấy thì những vấn đề cốt lõi đều không được giải quyết. Ví dụ, V-League tồn tại vấn đề xin cho điểm mà không có dấu hiệu giảm, nếu không muốn nói là tăng lên. Trọng tài ngày càng kém cả về chuyên môn lẫn đạo đức. Thành tích của ĐTQG và U23 cũng tệ hơn trước kia. Mà vấn đề mấu chốt là VFF đang không thể định hướng được một lối đi rõ ràng cho tương lai.

Thử hỏi làm gì có một nền bóng đá nào mà Liên đoàn lại cho các địa phương, CLB phát triển một cách tự phát hay không? Mỗi nơi một cách đá, một cách làm theo ngẫu hứng, và cả ĐTQG cũng vậy, mỗi thời HLV một chiến thuật mới. Mà minh chứng rõ nhất là việc chúng ta không có lấy một vị GĐKT để định hướng bản sắc trong suốt chiều dài lịch sử của mình. Tất nhiên trách nhiệm thuộc về những người đứng đầu. Nhưng tiếc thay những người có quyền lực cao nhất của VFF lại “mù tịt” về bóng đá.

Tiêu biểu nhất cho sự kém hiểu biết của VFF là chuyện đi theo lối chơi Tiki-Taka mà thế giới đang khai tử. Cũng chẳng ai bất ngờ vì người có tiếng nói nhất trong việc này là Phó chủ tịch Đoàn Nguyên Đức, một người ngoại đạo mà gần như là con số 0 về bóng đá. Chúng ta ca ngợi cầu thủ Việt kỹ thuật nhưng thực chất là rườm rà, không đủ kỹ năng để đơn giản hóa các pha bóng. Chúng ta tôn vinh lối chơi kiểm soát bóng nhưng xu thế của các nước bạn lại là pressing. Thể lực chúng ta yếu lại không tập trung cải thiện. Thích đá kiểm soát bóng dù bản chất cầu thủ Việt lười chạy và ý thức chiến thuật rất kém. Nói chung hướng đi của bóng đá Việt Nam là do những người không xuất phát từ cầu thủ hay HLV quyết định. Mà đã như thế thì dù có đổ tiền tấn, có mở cả trăm học viện bóng đá chất lượng quốc tế cũng thất bại mà thôi!

Doãn Công