Sau World Cup 2010, người ta đã đặt ra câu hỏi liệu ai sẽ là người thay thế Xavi trong tương lai. 3 năm sau, câu hỏi ấy lại càng trở nên bức thiết hơn bao giờ hết. Sự xuất hiện của Gerardo Martino trên ghế huấn luyện của Barca có thể sẽ mang đến câu trả lời. Bởi ông không có những ràng buộc tình cảm theo kiểu gia đình như Pep Guardiola hay Tito Vilanova có với Xavi.
La Liga mùa bóng vừa qua, Xavi đạt tỷ lệ chuyền bóng chính xác cao nhất sự nghiệp. Nhưng đấy không phải là Xavi mà chúng ta đang biết. Trong những pha chuyền của Xavi, những pha chuyền ngang hoặc chuyền về quá nhiều. Chuyền lên đã ít, số đường chuyền mang tính đột biến lại càng ít. Càng lớn tuổi thì càng thận trọng, nhưng sự thận trọng giết chết tính sáng tạo.
Xavi không còn thể lực tốt nhất, những chấn thương và tháng ngày cày ải đã khiến anh chậm hơn. Nhưng cái chậm ghê gớm nhất, đáng sợ nhất là chậm trong tư duy. Xưa nay Xavi luôn nhìn tình huống trước các đối thủ một vài nhịp, bây giờ anh chỉ nhìn ngang họ, hoặc chậm hơn họ. Vì sao Andres Iniesta lại là cầu thủ hay nhất Barca mùa trước? Bởi vì anh đã cáng đáng luôn phần việc của người cộng sự. Từ vai trò phó tướng, Iniesta đã trở thành đầu não của Barca với số pha kiến tạo nhiều nhất trong mùa.
Vấn đề đặt ra: đã đến lúc gạt hẳn Xavi ra khỏi kế hoạch để tiến lên hay không. Ngày xưa, Barca ăn 3 là nhờ một quyết định dũng cảm của Pep Guardiola: loại Ronaldinho và Deco - 2 công thần của chức vô địch Champions League 2005 - ra khỏi đội. Sau đó ông đoạn tuyệt luôn với Samuel Eto'o, một trong những chân sút vĩ đại nhất lịch sử. Dám gạt bỏ những cái cũ để chuyển sang mới, đấy luôn là hướng đi dũng cảm và phù hợp với quy luật phát triển.
Gerardo Martino có nhiều lý do để làm việc ấy. Ông không mang trọng trách phải duy trì tiqui-taca như một di sản. Ông được tự do làm việc theo triết lý của mình. Vậy thì việc mang Xavi - nhịp đập của tiqui-taca - lên ghế dự bị cũng không có gì lạ. Martino và Pep đều là những môn đồ của Marcelo Bielsa. Nhưng Pep lại ngả theo một trường phái hoàn toàn khác với sự kết hợp nhuần nhuyễn triết lý của Johan Cruyff và những thu nhặt từ các HLV khác. Martino, vì thế, trở thành người gần nhất với Bielsa về triết lý bóng đá. Và triết lý ấy dựa trên tốc độ và tấn công trực diện. Xavi, người có lối chơi thận trọng, đĩnh đạc, không thích hợp với triết lý ấy.
Vậy ai hợp với Martino? Javier Mascherano có thể sẽ được chọn bởi sự quyết liệt tuyệt vời của anh, chưa kể tiền vệ này còn là một đồng hương. Iniesta đang đạt độ chín thì khỏi bàn. Cesc Fabregas cũng có thể được chọn. Cesc có xu hướng cầm bóng lao lên và tạo ra áp lực trực diện lên khung thành đối phương. Sức trẻ và sự táo bạo của anh sẽ cộng hưởng được với Neymar và Lionel Messi.
Vì thế với những ai yêu mến Xavi, có lẽ họ nên tập làm quen với việc Xavi dự bị. Và một khi Xavi không còn là trái tim của Barca, chính Del Bosque cũng phải tìm ra cho mình một cách tiếp cận khác. Xavi đã là trái tim của Seleccion ở 3 kỳ giải lớn, nhưng khi người Barca còn dám bỏ tiqui-taca, không lý gì Del Bosque phải duy trì nó.
TRẦN MINH - BONGDAPLUS.VN