Tạm biệt Louis Van Gaal – Kẻ độc tài của thế giới bóng đá

• Cựu HLV M.U và Barca chính thức tuyên bố nghỉ hưu
• Dư âm Southampton 1-0 Liverpool: Khi Klopp học tập ... Van Gaal
• Van Gaal sắp đoàn tụ với Di Maria ở PSG

Louis Van Gaal đã tuyên bố nghỉ hưu, nhưng những gì ông làm cho thế giới bóng đá sẽ còn được người ta nhớ đến mãi mãi.

Mới đây Louis Van Gaal khiến cả thế giới bóng đá có đôi chút ngỡ ngàng khi ông tuyên bố nghỉ hưu dù rằng ngay sau đó lại đính chính vẫn có thể quay trở lại bóng đá. Tròn 30 năm tham gia vào công tác huấn luyện, tính từ thời điểm ông làm trợ lý HLV ở Ajax năm 1986 cho đến lúc rời Man United năm 2016, gia tài mà Van Gaal để lại quả thực rất đồ sộ và không thể đong đếm được.

Tuy nhiên, nếu phải chọn ra 1 điểm nhấn nổi bật về chiến lược gia người Hà Lan thì đó chính là sự độc tài của ông. Bên cạnh việc giành 7 danh hiệu quốc nội, 4 cúp Châu Âu và đưa ĐT Hà Lan đứng vị trí thứ 3 ở World Cup 2014, Van Gaal còn để lại danh tiếng như là một HLV có phong cách huấn luyện theo kiểu quân phiệt cực kỳ khắc nghiệt mà tất cả những cầu thủ từng làm việc cùng ông ở mỗi đội bóng trong quá khứ đều hiểu rất rõ.

Nhiều người hẳn chưa quên trong giai đoạn Man United khủng hoảng phong độ, sự chuyên chế của Van Gaal bị đem ra chỉ trích nhiều nhất. Ông đưa ra hàng loạt biện pháp “cai trị” với mục tiêu là hướng mọi thứ vận hành theo hệ thống mình mong muốn. Lần đầu tiên các cầu thủ và đội ngũ nhân viên ở sân Old Trafford bị cấm ngồi ăn chung cùng nhau và còn khó chịu hơn khi Van Gaal quy định... thứ tự ai được ăn trước và sau. Trước đó, ông đã cấm các cầu thủ đi xe của mình rời khỏi sân Old Trafford mà phải lên xe buýt của đội để có thể giao lưu, ký tặng cho những NHM.

Trên sân bóng, mọi chuyện cũng không có gì khác biệt khi vị HLV 65 tuổi vạch ra 1 hệ thống cơ học cực kỳ chặt chẽ và yêu cầu từng cầu thủ phải vận hành chính xác những gì ông chỉ đạo. Bất cứ ai không đáp ứng yêu cầu hoặc có ý bất tuân sẽ bị loại bỏ mà trường hợp của bản hợp đồng bom tấn Angel Di Maria là rõ ràng hơn cả.

“Tôi nghĩ đây (sự thất bại ở Man United) không phải là lỗi của mình hay các đồng đội. Hôm nay tôi chơi vị trí này rồi mai lại bất ngờ phải chơi ở vị trí khác. Tôi nghĩ điều đó không giúp mình ổn định. HLV quyết định ra sao thì cầu thủ phải nghe vậy nhưng tôi nghĩ nên dành cho mọi người sự thoải mái để làm quen với vị trí mới. Ở PSG thì mọi chuyện hoàn toàn khác khi Unai Emery rất rõ ràng ngay từ đầu rằng ông ấy để chúng tôi tự do chơi bóng”, Di Maria chia sẻ về lí do rời Old Trafford.

Nói về Van Gaal mà quên đi quãng thời gian ông làm việc ở Ajax thì quả là một thiếu sót cơ bản. Trong quá khứ, đã từng có rất nhiều phiên bản khác của Di Maria sau này mà điển hình nhất là Dennis Bergkamp. Ngôi sao tấn công người Hà Lan đã dám cả gan “nhún vai” chống đối khi ông thầy độc tài sử dụng anh đá... tiền vệ trụ để lùi sâu làm bóng để rồi kết cục đã bị đày ải trong 1 khoảng thời gian bất chấp anh từng ghi tới 122 bàn sau 237 trận cho Ajax.

“Có thể ông ấy không bao giờ thừa nhận nhưng Van Gaal có cách nghĩ rất giống Cruyff và Wenger, chỉ khác biệt 2 người này về mặt phương pháp. Phong cách huấn luyện của Cruyff dựa trên nền tảng ông từng là cầu thủ nên thiên về kỹ thuật, bản năng mà không nặng phân tích. Louis thì lại là kẻ độc tài. Ông ấy đưa ra những chỉ thị chính xác để cầu thủ phải tuân theo nhằm phục vụ hệ thống”, Bergkamp kể lại trong cuốn tự truyện Stillness and Speed.

“Trong mắt Van Gaal mọi cầu thủ đều bình đẳng như nhau hết, không có ai là ngôi sao lớn cả. Tất cả đều phải tuân theo và phục vụ hệ thống của ông ấy. Cruyff thì động viện những cá nhân xuất chúng vì họ là người có khả năng định đoạt 1 trận đấu còn Van Gaal thách thức họ và bắt họ phục vụ số đông”.  

Thật không khó để nhận ra những cái tên từng chật vật khi thi đấu dưới quyền Van Gaal đều là những mẫu cầu thủ có xu hướng sáng tạo và chơi theo cảm hứng nghệ sỹ, hoặc đôi khi là có ít đóng góp cho tập thể. Triết lý bóng đá và phong cách tập luyện của ông không phù hợp với những phẩm chất của những cái tên như Di Maria, Berkamp hay Rivaldo trước đây. Nói như Cruyff, dạy cầu thủ kiểu Van Gaal thì chỉ có đi làm nhân viên văn phòng chứ không đá bóng được.

Nói về khía cạnh này, một trong những cầu thủ xuất sắc nhất thế giới trước đây là Rivaldo hẳn cảm nhận được sự cay đắng hơn cả. Anh đã phải làm bạn với băng ghế dự bị sau khi từ chối yêu cầu chuyển ra đá cánh của Van Gaal. Rivaldo là một cầu thủ tấn công xuất chúng và cũng là một nghệ sỹ Samba đầy ngẫu hứng. Anh không hiểu được giá trị của việc phải theo kèm... hậu vệ cánh đối phương khi Van Gaal yêu cầu Barcelona chơi phòng ngự phản công. Ngày nay, người ta hiếm thấy bộ ba Messi-Suarez-Neymar phải lui về hỗ trợ phòng ngự cùng các đồng đội tuyến dưới và hãy xem hiệu quả tấn công họ đem lại cho Barcelona.

Câu chuyện tương tự cũng diễn ra ở Bayern Munich thời Van Gaal với tâm điểm tranh cãi vẫn là việc “cống hiến hay bị loại bỏ”. Thời điểm ấy, CĐV Hùm xám phản ứng rất dữ dội khi tiền đạo ngôi sao được mua về Luca Toni bị ông thầy người Hà Lan đày đọa. Nguyên nhân thật dễ hiểu bởi chân sút người Italia là sát thủ chuyên rình rập trong vòng cấm, to cao và không thể lên xuống hỗ trợ phòng ngự cũng như di chuyển liên tục tạo khoảng trống. Tóm lại, Luca Toni chẳng đóng góp được gì trong hệ thống của Van Gaal.

Tuy nhiên, cũng ở chiều ngược lại thì chiến lược gia người Hà Lan được coi là người đã phát hiện ra hàng loạt tài năng, trong đó có “sát thủ không gian và thời gian” Thomas Muller. Với khả năng hoạt động chăm chỉ, chơi được cả cánh lẫn trung lộ và quan trọng nhất là sẵn sàng hy sinh vì đội bóng, tiền đạo người Đức là mẫu cầu thủ trong mơ của Van Gaal.

Để tổng kết lại về cá tính của Van Gaal, chủ tịch Uli Hoeness của Bayern trả lời ngắn gọn rằng “Ông ta gần như nghĩ mình là người khai sinh ra Chúa”. Còn về phần mình, vị HLV người Hà Lan đã tóm gọn lại triết lý và cá tính trong bóng đá của ông qua những điều ngắn gọn như thế này. Tất cả thể hiện đầy đủ về dấu ấn trong sự nghiệp lẫy lừng của Van Gaal suốt hàng chục năm qua.

“Cầu thủ với tôi chẳng là gì cả, đội bóng mới là tất cả. Tôi quan tâm đến chất lượng cầu thủ trên sân, đặc biệt là mong muốn cống hiến cho toàn đội, hơn là cá tính của anh ta. Có hàng tá cầu thủ tài năng mà không cần thể hiện cái tôi đặc biệt vẫn phù hợp với phương pháp của tôi đấy thôi”.

Tường Minh (Theo Thể Thao Việt Nam)